Met vaginisme naar de psycholoog

Met vaginisme naar de psycholoog

Bij vaginisme spannen vrouwen hun bekkenbodemspieren zo hard aan, dat vrijen niet mogelijk is. Zelfs het inbrengen van een vinger of tampon kan al een probleem zijn. Therapie kan helpen om wat meer te ontspannen. Psycholoog Barbara Bertina doet verslag van een eerste consult.

Eerste vriendje

Jet kan niet vrijen en haar vriendje heeft het om die reden uitgemaakt. Het was niet haar eerste vriendje, bij de vorige is precies hetzelfde gebeurd. Ze vertelt dat ze haar eerste vriendje kreeg toen ze veertien was. Na een paar weken zoenen en friemelen, trok hij op een middag haar broek uit en zei dat hij nu toch echt met haar naar bed wilde.

Pijnlijk

Jet wist niet wat haar gebeurde en liet hem verstijfd van schrik zijn gang gaan. Het lukte echter niet, hij kon niet bij haar naar binnen komen. Het was naar en pijnlijk en hij hield pas op toen Jet begon te huilen en zei dat hij moest stoppen. Dit was tevens het einde van hun relatie.

Verliefd

Jet heeft dit nooit aan iemand verteld. Op haar middelbare school zoende ze nog wel eens met jongens, maar verder moest ze er niets van weten. Op haar achttiende wordt ze opnieuw verliefd. Pieter is een lieve, zachtaardige jongen en tegen hem durft ze voor het eerst te vertellen wat er jaren geleden gebeurd is.

Schaamte

Toen ze na een aantal maanden met Pieter naar bed wilde, lukte het ook niet. Ze proberen het daarna nog een paar keer, maar Jet heeft het gevoel dat er gewoon niets naar binnen kan. Ze schaamt zich ervoor en wil Pieter niet meer zien.

Niet aan toe

Ik krijg een beeld van de situatie. Jets eerste nare seksuele ervaring viel haar zo rauw op haar dak dat ze letterlijk verstijfde van angst. Ze was er nog helemaal niet aan toe om met haar vriendje naar bed te gaan. Onbewust spande ze de spieren rond haar vagina (bekkenbodemspieren) zo aan, dat de penis van haar toenmalige vriendje er niet in kon. Dit noemen we een vaginistische reactie. Bij haar volgende vriendje gebeurde hetzelfde.

Preoccupatieangst

Jet blijkt bij voorbaat al zeer gespannen en angstig (preoccupatieangst). Ze durft ook geen tampons te gebruiken. Zo kreeg ze het idee dat er nooit iets naar binnen zal kunnen. Ik leg haar uit dat dit zeer waarschijnlijk niet het geval is en dat ze kan leren haar bekkenbodemspieren te ontspannen. Op deze manier kan ze er zelf weer controle over krijgen. Bij het volgende consult vraagt ze Pieter mee.

Auteur: Barbara Bertina, Psycholoog-psychotherapeut

11 Reacties

  • Anoniem zegt:

    Als ik sex heb met mijn vriend krijg ik hier achteraf (niet echt tijdens) pijn in mijn buik van. Deze pijn is meestal en niet altijd en dit had ik ook met ex-vriendjes. Ik heb het idee dat het komt omdat mijn vagina erg klein is. Is dit normaal of heb ik misschien een bepaalde soa?
    Ook heb ik af en toe een uitwendige schimmelinfectie
    Heeft dit misschien iets met mekaar te maken?

  • Anoniem zegt:

    @Anoniem
    De vagina verschilt in lengte van vrouw tot vrouw maar is toch bijna altijd voldoende diep voor een pijnloze penetratie. Heeft u misschien alleen pijn na een vrijpartij als u gevreeën hebt in een bepaald standje(s)? De baarmoeder kan namelijk voorover- of achterovergekanteld liggen, aanvankelijk van de aangenomen houding (standje tijdens het vrijen) en de mate van vulling van de urineblaas en het rectum. Ook gaat het orgasme gepaard met contracties (samentrekkingen) van de baarmoeder. Dus mogelijk stoot de penis op bepaalde momenten (bij bepaalde standjes) tijdens het vrijen tegen de baarmoedermond en veroorzaakt dit de pijn. Op het moment van vrijen voelt u niets omdat u dan te opgewonden bent om pijn te ervaren. Het is ook belangrijk bij het vrijen om de bekkenbodemspieren op de juiste wijze te (ont)spannen. Onjuist gebruik van de bekkenbodemspieren kan ook problemen en pijn bij het vrijen veroorzaken.

    Ga voor uzelf dus na of de pijnklachten alleen optreden als u op een bepaalde manier hebt gevreeën en controleer of u uw bekkenbodemspieren onder controle heeft. Is de pijn niet afhankelijk van de wijze van vrijen en heeft u een goede controle over de bekkenbodemspieren, ga dan langs de huisarts voor een inwendigonderzoekje, belangrijk hierbij is dat u de arts een volledig beeld geeft van het probleem.
    Het is mij niet helemaal duidelijk wat u bedoelt met schimmelinfectie. Bij een schimmelinfectie (of Candida) is er sprake van een jeukerig of pijnlijk gevoel van de vagina en een witte afscheiding, alleen een geïrriteerde vulva (buitenzijde van de vagina) lijkt mij geen schimmelinfectie, overigens ook geen soa. Kenmerkend voor een soa is namelijk dat het micro-organisme overgedragen wordt via het slijmvlies. Misschien moet u bij uw arts even navragen wat het precies is. En de apotheker kan u dan voorlichting geven over alternatieve geneesmiddelen. Vaak is de apotheker bij aandoeningen als huidirritaties iets beter op de hoogte over mogelijke alternatieven, de arts schrijft vaak een middel voor waarvan hij of zij op basis van ervaring weet dat het bij de meeste mensen werkt.

    Met vriendelijke groet,
    Willem van Veen, expert drdr

  • Willem van Veen - NVSH - expert drdr zegt:

    @Anoniem
    De vagina verschilt in lengte van vrouw tot vrouw maar is toch bijna altijd voldoende diep voor een pijnloze penetratie. Heeft u misschien alleen pijn na een vrijpartij als u gevreeën hebt in een bepaald standje(s)? De baarmoeder kan namelijk voorover- of achterovergekanteld liggen, aanvankelijk van de aangenomen houding (standje tijdens het vrijen) en de mate van vulling van de urineblaas en het rectum. Ook gaat het orgasme gepaard met contracties (samentrekkingen) van de baarmoeder. Dus mogelijk stoot de penis op bepaalde momenten (bij bepaalde standjes) tijdens het vrijen tegen de baarmoedermond en veroorzaakt dit de pijn. Op het moment van vrijen voelt u niets omdat u dan te opgewonden bent om pijn te ervaren. Het is ook belangrijk bij het vrijen om de bekkenbodemspieren op de juiste wijze te (ont)spannen. Onjuist gebruik van de bekkenbodemspieren kan ook problemen en pijn bij het vrijen veroorzaken. Voor informatie over de bekkenbodemspieren en oefeningen kunt u kijken op http://www.nvsh.nl/problemen/vaginisme.htm#bekkenbodem.
    Ga voor uzelf dus na of de pijnklachten alleen optreden als u op een bepaalde manier hebt gevreeën en controleer of u uw bekkenbodemspieren onder controle heeft. Is de pijn niet afhankelijk van de wijze van vrijen en heeft u een goede controle over de bekkenbodemspieren, ga dan langs de huisarts voor een inwendigonderzoekje, belangrijk hierbij is dat u de arts een volledig beeld geeft van het probleem.
    Het is mij niet helemaal duidelijk wat u bedoelt met schimmelinfectie. Bij een schimmelinfectie (of Candida) is er sprake van een jeukerig of pijnlijk gevoel van de vagina en een witte afscheiding, alleen een geïrriteerde vulva (buitenzijde van de vagina) lijkt mij geen schimmelinfectie, overigens ook geen soa. Kenmerkend voor een soa is namelijk dat het micro-organisme overgedragen wordt via het slijmvlies. Misschien moet u bij uw arts even navragen wat het precies is. En de apotheker kan u dan voorlichting geven over alternatieve geneesmiddelen. Vaak is de apotheker bij aandoeningen als huidirritaties iets beter op de hoogte over mogelijke alternatieven, de arts schrijft vaak een middel voor waarvan hij of zij op basis van ervaring weet dat het bij de meeste mensen werkt.

  • Anoniem zegt:

    Ik hoor en lees veel over het gebruik van de condoom en hoe veilig het is die te gebruiken om ongewenste zwangerschap te voorkomen bij het vergeten van de pil. Maar ik lees nooit over mensen die last hebben van vaginisme en daardoor al niet eens kunnen vrijen met condoom omdat het anders te pijnlijk wordt. Zijn er niet meer mensen die hier last van hebben?

  • Willem van Veen - NVSH - expert drdr zegt:

    @Anoniem
    De pil is een zeer betrouwbaar anticonceptiemiddel, dus als je de pil slikt is vrijen met een condoom overbodig voor wat betreft een ongewenste zwangerschap. Het vrijen met condoom naast het gebruik van de pil wordt wel aangeraden indien je met meerdere partners vrijt of als je er niet zeker van bent dat jouw partner alleen met jou vrijt, dit met het oog op een mogelijke infectie met een seksueel overdraagbare aandoening (soa). Als jullie een monogame relatie (één partner) hebben, en er zijn geen redenen om aan te nemen dat één van jullie in het verleden besmet is geraakt met een soa, is vrijen met een condoom naast het gebruik van de pil of een ander anticonceptiemiddel overbodig. Indien de mogelijkheid bestaat dat (één van) jullie in het verleden besmet zijn geraakt met een soa, kunnen jullie ervoor kiezen om je eerst op soa’s te laten testen. Dit kan via de huisarts of
    (anoniem) bij een soapolikliniek van de plaatselijke GGD (voor adressen zie http://www.soaaids.nl).
    Je schrijft dat het te stroef wordt bij het vrijen met een condoom. Hieruit maak ik op dat het binnengaan van de penis geen groot probleem meer vormt, maar dat jij niet echt geniet van – je niet kan concentreren op – het vrijen. Als je vriend(en) geslachtsgemeenschap met jou heeft (!), lig jij je zorgen te maken. Klopt dit? Als je iets (nog) niet prettig vindt, moet je het niet doen anders wordt dit een ‘negatieve ervaring’. Er zijn andere manieren van vrijen die net zo veel bevrediging geven voor zowel je
    vriend(en) als voor jou. En ja, er zijn meer vrouwen met dit probleem. Maar als de vaginistische reactie eenmaal volledig onder controle is en je hebt leren genieten van seks, lost dit zich vanzelf op.

  • Anoniem zegt:

    Ik zit ergens mee, waar ik het tot nu toe met niemand over heb gehad. Het lijkt wel alsof er iets niet klopt bij mij. Normaal is je schaambeen toch heel kort? En daaronder beginnen je bekkenbodemspieren? Ik voel net bovende ingang van mijn vagina een soort harde rand. Dit harde loopt door tot mijn schaambeen zeg maar. Ik heb voor de rest nergens last van, kan gewoon naar het toilet en kan wel een orgasme krijgen. Maar ik heb t gevoel dat ik zo nooit echt seks kan hebben omdat er op deze manier haast niks inkan. Ik heb geen vergelijkingsmateriaal natuurlijk, dus ik wil graag weten hoe het bij jullie voelt? Is het daar zacht, en wat is dit rand? Moet ik naar de dokter gaan?
    Alvast bedankt!

  • Willem van veen - NVSH - expert drdr zegt:

    Beste @Anoniem,
    Je informatie klopt niet of je hebt het verkeerd begrepen, want die ‘harde rand’ aan de bovenzijde van de ingang van de vagina is toch echt je schaambeen. Er is dus niets mis met je en je kan gewoon seks hebben.
    Maar waarom stel je dit soort vragen niet aan je moeder, een tante, of oudere zus. Dit zijn heel normale vragen. En nu heb jij je misschien al lange tijd druk lopen maken om niks.

  • es zegt:

    ik heb nou ongeveer 3 jaar een hormoon spiraaltje, en nou heb ik wel eens het idee dat het spiraatje iets raakt als we sex hebben. telkens al er dan ‘gestoot’ wordt doet het pijn in m’n onderbuik. en na de sex heb ik meestal constante pijn tot en met de dag er na. kan het nou zijn dat het spitraaltje ‘in de weg zit’? ik hoop dat er een antwoord op is! groeten

  • Willem van Veen - NVSH - expert drdr zegt:

    Beste @es,
    Dit is heel goed mogelijk. Ik adviseer je dan ook om naar je huisarts te gaan voor een onderzoekje. Je kan zelf ook alvast controleren of het spiraaltje niet goed zit door met de vinger diep in de vagina te gaan. Als je bij de baarmoedermond (ingang van de baarmoederhals) iets hardst voelt zit het spiraaltje niet goed. Als blijkt dat het spiraaltje niet de oorzaak kan zijn, vraag je huisarts dan om een verwijzing naar een specialist (seksuoloog of gynaecoloog) want er zijn ook andere mogelijke oorzaken van de pijn bij en na het vrijen.
    Succes!
    Willem van Veen – NVSH – expert drdr

  • Willem van Veen - NVSH - expert drdr zegt:

    Beste @es,
    Dit is heel goed mogelijk. Ik adviseer je dan ook om naar je huisarts te gaan voor een onderzoekje. Je kan zelf ook alvast controleren of het spiraaltje niet goed zit door met de vinger diep in de vagina te gaan. Als je bij de baarmoedermond (ingang van de baarmoederhals) iets hardst voelt zit het spiraaltje niet goed. Als blijkt dat het spiraaltje niet de oorzaak kan zijn, vraag je huisarts dan om een verwijzing naar een specialist (seksuoloog of gynaecoloog) want er zijn ook andere mogelijke oorzaken van de pijn bij en na het vrijen.
    Succes!
    Willem van Veen – NVSH http://www.nvsh.nl – expert drdr

  • Anoniem zegt:

    Mijn verhaal klopt bijna precies hetzelfde als dit voorbeeld. Alleen een andere reden.
    Mijn eerste meer gemeenschap was toen ik 21 jaar oud was, ik was altijd al een beetje bang en deed er dus niks mee. Op het moment van gemeenschap deed het heel erg pijn, ik zei stop en hij duwde maar door en dat tot een half uur lang. Achteraf lag mijn bed vol bloed, de dagen erna kon ik niet meer zitten of liggen van de pijn, ook al liep ik normaal, zelfs dat deed pijn. Ik ging naar de huisarts, ik vertelde wat er gebeurd was, haar eerste reactie was je bent verkracht, ik wilde dit woord niet horen, want dit klonk nogal heftig en buiten dat ik wilde in eerste instantie zelf ook gemeenschap, dus nee ik vond het geen verkrachting. Vele onderzoeken gehad waaronder ook een inwendige echo om te kijken of er aan de binnenkant niks kapot was gegaan, nou die inwendige echo was geen pretje, toen dat apparaat naar binnen ging ik kon het wel uitgillen van de pijn, maar ik moest en zou dat onderzoek doen. Na 3 kwart jaar bleef het nog steeds pijn doen + mijn menstruatie was onregelmatig, dus ik moest weer een inwendige echo, hier precies hetzelfde, nog steeds ongelofelijke pijn. Voor mijn gevoel ontspande ik totdat de gyn door duwde met het echo apparaat, toen zette ik kracht om het tegen te gaan. Ik denk dat we zo’n 15 minuten bezig zijn geweest on het echo apparaat naar binnen te brengen, de gyn wilde mij geen pijn doen en juist een gemakkelijk gevoel geven, dus ze nam alle tijd.
    Ik doe aan zelfbevrediging, maar zelfs met 1 vinger ga ik door de grond. Ik heb mijn momenten dat ik zin heb, maar ook ben ik bang, ik weet echt niet wat ik moet doen. Ik schaam me echt kapot.
    Nu inmiddels ben ik 23 jaar oud en is het ruim 1,5 jaar geleden, maar nog steeds heb ik pijn en ben ik onbewust bang voor gemeenschap. Ik heb geen relatie, deze durf ik niet aan omdat ik bang ben dat ik de man gemeenschap tekort doe, maar ook vind ik het moeilijk om me te binden en vast te houden aan de man/mijn vriend. Ik heb een jongen leren kennen, hij is helemaal in de wolken van mij, maar ik, ik weet het niet. Hij is lief leuk en aardig, maar verliefd ben ik niet, maar hij meer dan duidelijk wel. Ik heb hem een klein beetje uitgelegd wat er aan de hand is, maar toen was het stil en reageerde hij niet meer. Vervolgens een tijdje later gaat die weer heel de tijd hartjes sturen, wat hij voorheen ook deed. Hij is dus echt verliefd maar ik weet dus echt niet wat ik moet doen.
    Ik las over een seksuoloog, dit is een optie die ik best zou willen proberen. Maar ik heb geen vriend. Ook de huisarts wil ik er niet van op de hoogte brengen, kan dit zonder doorverwijzing?? Ik hoop echt op advies want ben echt radeloos en wanhopig door deze situatie. Groetjes C

Reageer

Gebruik onderstaand formulier om te reageren op dit artikel of andere reactie. Velden met een zijn verplicht

Controle vraag *