Met kinderen naar de supermarkt

Schoolkind 22 februari 2017
Met kinderen naar de supermarkt

Waar kunnen kinderen uit groep zeven en acht op letten als zij eten kopen? Wat zijn gezonde en lekkere tussendoortjes? ’Ik eet elke dag wel zeven of acht stuks fruit’, roepen kinderen vol enthousiasme tegen diëtiste Joke Knoppert, maar wat blijkt? Ze bedoelen stukjes gesneden fruit. ‘Dat is niet voldoende’, vertelt Knoppert hen. ‘Twee stuks fruit per dag betekent fruit dat de grootte heeft van een banaan, appel of een peer. In plaats van een appel, kun je meerdere kleine stukjes fruit nemen, zoals twee mandarijntjes of een schaaltje aardbeien.’

Knoppert heeft namens het Voedingscentrum veertien zogenoemde SuperShopper-rondleidingen gegeven in supermarkten. Ze vertelde hierin aan kinderen uit groep zeven en acht alles over gezonde voeding. Ook maakten de kinderen in de supermarkt opdrachten over reclame, de vakken van de Schijf van Vijf, snoep en frisdrank.

Etiketten lezen

’Het belangrijkste is dat kinderen leren de etiketten te lezen’, vindt Knoppert. Op de achterkant van elke verpakking staan de ingrediënten in volgorde van hoeveelheid: het ingrediënt dat er het meeste in zit, staat als eerste. ‘Als suiker in de ingrediëntenlijst vooraan staat, dan is het product dus een stuk slechter voor je, dan dat suiker als laatste staat.’

Misleiding

‘Een tweede punt is dat fabrikanten hun producten graag willen verkopen. Daarom vermelden fabrikanten vaak op de voorkant van de verpakking dat hun product een gezond ingrediënt bevat. Het is dan goed om op de achterkant te kijken hoevéél het van dat gezonde ingrediënt bevat. Op de verpakking van vruchtenhagel staat bijvoorbeeld “met écht vruchtensap”. Op de achterkant zie je dat dit product voor het overgrote gedeelte uit suiker bestaat. Er zit slechts twee procent vruchtensap in. Niet echt gezond dus.’

Groente

Joke is met de kinderen ook groente af gaan wegen. ‘Dan blijkt dat tweehonderd gram groente per dag best heel veel is’, vertelt Joke. ‘Sommige kinderen zeiden dat ze dat gemakkelijk haalden op één dag, maar er waren ook kinderen die eerlijk toegaven dat ze meestal niet zo veel groente aten. Daarom hebben we gekeken wat je nog meer kan eten om voldoende groente binnen te krijgen. Een plakje tomaat of komkommer op het brood vonden veel kinderen bijvoorbeeld een goed idee. Of groentesnacks zoals cherrytomaatjes of stukjes wortels. Over groentesap waren ze minder enthousiast’. Joke denkt dat dat komt doordat ze het niet zo goed kennen.

Calorieën

Om overgewicht tegen te gaan, is het belangrijk om niet te veel calorieën binnen te krijgen. Meisjes tussen de negen en dertien jaar met een actieve levensstijl hebben aan 1800-2200 calorieën per dag genoeg. Daarvan zijn ongeveer tweehonderd calorieën voor “vrije ruimte”. Die kunnen ze gebruiken voor extraatjes die buiten de Schijf van Vijf vallen. De overige calorieën eten gaan al op met de aanbevolen hoeveelheden van producten uit de Schijf van Vijf. Eet je een appel, groenten of melkproducten tussendoor, dan tellen die niet mee bij die tweehonderd calorieën omdat ze in de Schijf van Vijf zitten. Een candybar, zakje chips en gezoete frisdrank reken je wel als extraatjes, evenals saus over je vlees en zoet broodbeleg, omdat die niet in de Schijf van Vijf voorkomen. Voor jongens van die leeftijd geldt 2000-2600 calorieën per dag met ongeveer driehonderd calorieën vrije ruimte.

Gezond tussendoortje

Hoeveel calorieën zitten er ongeveer in tussendoortjes? Een paar voorbeelden:

  • Een appel – zestig calorieën
  • Een pakje dubbelfris light met een doosje rozijnen – 75 calorieën
  • Een pakje halfvolle melk met een rijstwafel – honderdvijftig calorieën
  • Een pakje yoghurtdrink met twee voedingsbiscuits met melkvulling –  driehonderd calorieën
  • Een halve literfles energydrank met een candybar met noten – zeshonderd calorieën

Knoppert vroeg de kinderen: ‘Wat bevat de meeste calorieën?’ De meeste kinderen wisten volgens haar wel dat energydrank met een candybar het ongezondste is. ‘Ze zetten echter dubbelfris met een doosje rozijnen op twee, terwijl dit slechts 75 calorieën bevat. Ze vertelden dat ze vaak yoghurtdrink met een gevulde biscuit als tussendoortje krijgen. Eigenlijk bevat dat best veel calorieën en kunnen ze dus beter iets nemen dat gezonder is. Wil je toch een keer iets eten dat niet zo gezond is? Neem dan een kleinere portie. Een grote candybar bevat 284 calorieën, een kleine 91. Dat scheelt dus heel veel.’

Goede vetten

Tot slot is het belangrijk om te kiezen voor gezonde vetten. Hiervoor gebruikt Knoppert het ezelsbruggetje van het Voedingscentrum:

  • Verzadigd = Verkeerd
  • Onverzadigd = Ok

Verzadigde vetten zitten in dierlijke producten zoals vlees, volle melkproducten, volle kaas en roomboter. Onverzadigd vet is afkomstig van plantaardige producten zoals noten, margarine en halvarine uit een kuipje, olijfolie en andere plantaardige oliesoorten. ‘Kinderen kunnen er dus op letten dat ze hun brood besmeren met halvarine. Ook pindakaas, de zonnebloempitten op brood, nootjes en pinda’s bevatten veel onverzadigd vet. Let bij nootjes en pinda’s echter wel op. Die bevatten namelijk veel calorieën, waardoor ze minder geschikt zijn voor kinderen die op hun gewicht moeten letten.’

Auteur: Maaike Tindemans, in samenwerking met Joke Knoppert, voedingsvoorlichter bij Pomona

Reageer

Gebruik onderstaand formulier om te reageren op dit artikel of andere reactie. Velden met een zijn verplicht

Controle vraag *