Zin en onzin over de leeftijd waarop vrouwen in de overgang komen

Veel vrouwen vragen zich af op welke leeftijd de menopauze zal beginnen. Deze begint meestal tussen de 45 en 55 jaar. Wanneer jij in de overgang komt, kun je min of meer voorspellen. Welke factoren beïnvloeden dit, en welke hebben er niets mee te maken? Wij vertellen je er alles over.

Er zijn verschillende factoren die de leeftijd beïnvloeden waarop een vrouw in de overgang komt. Maar er is één factor die meestal een cruciale rol speelt: de leeftijd waarop bij haar moeder de menopauze begon. De menopauzeleeftijd is namelijk sterk genetisch verbonden. Daarom is de kans groot dat een vrouw rond dezelfde leeftijd als haar moeder in de overgang komt.

Vroege overgang

Natuurlijk kom je niet altijd op dezelfde leeftijd als je moeder in de overgang. Sommige vrouwen komen vervroegd in de overgang (voor hun 45ste jaar) zonder een aanwijsbare oorzaak. Dit kan het resultaat zijn van een eenmalige genetische mutatie. Of alsnog leiden naar een erfelijk bepaalde kwestie. Wanneer meer vrouwen in een familie een vervroegde overgang hebben (zonder duidelijke oorzaak) dan is de kans groot dat nog meer familieleden vervroegd in de overgang komen.

Erfelijkheid

De factor erfelijkheid wordt minder zeker wanneer een moeder op haar veertigste in de overgang komt, terwijl haar zussen en oma allemaal rond hun vijftigste in de overgang komen. In zo’n geval is het onduidelijk of een dochter haar moeders pad zal volgen, of die van de andere vrouwelijke familieleden. Maar wanneer de meeste vrouwen in een familie, de moeder meegerekend, de menopauze op vroege, late of gemiddelde leeftijd bereiken, dan kan met enige zekerheid ook de leeftijd waarop een dochter in de menopauze komt, vastgesteld worden.

Andere invloedsfactoren

Er zijn nog vier andere factoren die je mee kunt nemen in het schatten van je menopauze-leeftijd:

  1. Roken
    Tijdens de overgang ontstaat er een verminderde werking van de eierstokken. Het hormoon oestrogeen dat in de eierstokken wordt geproduceerd neemt af. Roken versterkt dit proces. Als je rookt, en je moeder niet, dan kom je waarschijnlijk een of twee jaar eerder in de overgang dan zij. Andersom geldt dit ook. Rookt je moeder en jij niet, dan duurt het waarschijnlijk langer voor de menopauze bij jou aanklopt.
  2. Chemotherapie
    Door chemotherapie komen veel vrouwen van boven de veertig jaar vervroegd in de overgang. Bij zeer jonge vrouwen kan de menstruatie na de chemotherapie vaak toch nog (na langere tijd) herstellen en is er sprake van een tijdelijke menopauze. Ondanks dit herstel zal de definitieve menopauze waarschijnlijk toch een paar jaar eerder inzetten.
  3. Operaties aan de eierstokken
    Hoe meer operaties aan de eierstokken zijn uitgevoerd, des te meer gezond weefsel is aangetast. Dit kan de leeftijd waarop de overgang bij een vrouw inzet omlaag brengen.
  4. Etniciteit
    Gemiddeld bestaat er een klein verschil in leeftijd waarop bepaalde etnische groepen de menopauze bereiken. Zo komen Latijns-Amerikaanse en Afro-Amerikaanse vrouwen iets eerder in de overgang dan de gemiddelde blanke vrouw, en Chinese en Japanse vrouwen wat later. Dit blijven echter gemiddelden, iedere vrouw is anders.

Niet van invloed

Er bestaan ook zaken waarvan mensen soms ten onrechte denken dat ze de leeftijd van de menopauze beïnvloeden:

  1. Leeftijd eerste menstruatie
    Meisjes worden gemiddeld steeds jonger ongesteld. Tegenwoordig doet de eerste menstruatie zich gemiddeld op twaalfjarige leeftijd voor. Je zou ervan uitgaan dat een vrouw maar zoveel menstruatiecyclussen heeft. Dus wanneer ze vroeg begint met menstrueren, ze ook de menopauze eerder bereikt. Maar dit blijkt niet het geval. De gemiddelde leeftijd van de menopauze blijft al decennia rond de 51,5 jaar zitten.
  2. Zwangerschap en borstvoeding
    Veel vrouwen denken dat zwangerschap en borstvoedinginvloed hebben op de leeftijd dat ze de menopauze bereiken. Dit is echter niet het geval.
  3. Het gebruik van hormonale anticonceptiemiddelen
    Zelfs als je een anticonceptiemiddelgebruikt dat de menstruatie doet stoppen, dan stopt dit nog niet het verlies van eicellen. Nog steeds kapen de eierstokken iedere maand één of meer eicellen. Anticonceptie zal de menopauze dus niet uitstellen.

Overgang versnellen

Volgens wetenschappers bestaan er nog andere factoren die wellicht de leeftijd van de menopauze zouden kunnen beïnvloeden, maar hierover is nog te weinig bekend om uitspraken over te doen. Zo onderzoeken wetenschappers bijvoorbeeld nog wat de relatie is tussen blootstelling van mensen aan Bisfenol A, een chemische stof waar ze bepaalde plastic verpakkingsmaterialen van maken (flessen, blik en karton), en ons voortplantingssysteem.

Overgang uitstellen

Boven de veertig kun je steeds preciezer voorspellen wanneer je in de overgang komt. Als je ouder dan 45 bent en ten minste drie keer achter elkaar niet menstrueert, dan zal je waarschijnlijk spoedig de menopauze bereiken. Wil je de menopauze buiten de deur houden? Helaas, buiten niet roken, is er niet heel veel dat je kunt doen. Wel zou bepaalde voeding en een actieve levensstijl de intensiteit en frequentie van opvliegers en andere overgangsklachten doen verminderen.

Deze tekst is goedgekeurd door Karin Schuurman, eigenaar van Care4Sex Praktijk voor Seksuele Gezondheid.

Auteur: Rachel van de Pol
Bronnen: NHG Standaard De Overgang, WebMD, Vrouwenindeovergang.nl

Pagina laatst aangepast op 4 juli 2019


Gerelateerd