Borderline: symptomen en therapie

Borderline is een serieuze persoonlijkheidsstoornis. Borderline symptomen kenmerken zich dan ook door schommelingen en instabiliteit. Zo kunnen mensen met deze aandoening zich het ene moment prima voelen en het andere moment ongecontroleerd boos zijn. Dit kan ingrijpend zijn voor de borderliner zelf, maar ook voor de omgeving. Borderline is vaak te herkennen aan acht symptomen. Dokterdokter zet ze voor je op een rijtje en geeft meer informatie over hoe borderliners door middel van therapie met deze symptomen kunnen omgaan.

Borderline symptomen

Borderline komt vaak tot uiting tussen iemands zeventiende en vijfentwintigste levensjaar. Borderline kenmerkt zich door een aantal opvallende symptomen. De acht meest voorkomende lees je hieronder.

Impulsiviteit

Mensen met borderline zijn vaak minder geneigd om de gevolgen van dingen in te zien. Ze maken dan ook hals over kop beslissingen, die lang niet altijd even goed uitpakken. Daarbij komt dat deze impulsiviteit samen gaat met geen maat kunnen houden. Daardoor zijn borderliners gevoeliger voor een alcohol- of drugsverslaving en kunnen zich sneller eetstoornissen ontwikkelen. Borderliners hebben door deze kenmerken soms ook snel wisselende seksuele contacten.

Stemmingswisselingen

De stemming van iemand met borderline is gemakkelijk te veranderen. Dat houdt in dat mensen met borderline maar het kleinste beetje commentaar nodig hebben om tot een woede-uitbarsting te komen. Ook kan het de andere kant op gaan; zo’n boze bui wordt al snel gevolgd door een vrolijke bui, alsof er niets is gebeurd.

Relaties bouwen en breken

Mensen met borderline zijn vaak extreem bang om in de steek gelaten te worden, ze hebben verlatingsangst. Toch hebben ze wel een grote behoefte aan relaties, ze zijn het liefst niet alleen. Ze maken dan ook vaak makkelijk contact met mensen. Hun verwachtingen van die relaties zijn vaak echter zo onrealistisch dat niemand daaraan kan voldoen.

Zwart-wit denken

Zwart-wit denken houdt in dat er alleen extremen zijn in het leven. Alles is goed of slecht. Een tussenweg bestaat niet. Iemand is leuk of stom. Opvallend is dat die mening ook zo kan omslaan. Iemand kan daarom op het ene moment geweldig en op het andere moment verschrikkelijk worden gevonden.

Psychotische kenmerken

In enkele gevallen gaat borderline samen met psychotische kenmerken. Borderliners kunnen overdreven achterdochtig zijn of stemmetjes horen. Zulk soort kenmerken komen vaak in vlagen voor die enkele uren of soms dagen duren.

Automutilatie

Automutilatie is het beschadigen van jezelf. Borderliners snijden zichzelf soms of krassen in hun huid. Ook zelfmoordgedachten komen vaak voor.

Identiteitsproblemen

Zelfvertrouwen en een positief zelfbeeld ontbreken meestal bij mensen met borderline. Kritiek wordt extra gevoelig opgevangen.

Vervreemd voelen

Soms hebben mensen met borderline het gevoel er niet echt te zijn, ze voelen zich dan vervreemd van hun eigen lichaam. Dat kan ertoe leiden dat ze na zo’n periode niet weten wat ze hebben gedaan, of hoe ze ergens zijn beland.

Deze kenmerken lijken wellicht erg opvallend, maar niets is minder waar. Omdat mensen met borderline vaak heel goed zijn in sociale contacten leggen, is dit een gedragsstoornis die voor de buitenwereld moeilijk te herkennen is. De onderliggende kenmerken blijven vaak verborgen.

Borderline therapie

Er is een aantal therapieën die mensen met borderline kunnen helpen bij het omgaan met hun gedragsproblemen. Op solvo.nl vind je psychologen bij jou in de buurt.

  • Dialectische gedragstherapie: deze therapie leert je een andere manier van denken aan, door te kijken naar gedachtepatronen en achterliggende gevoelens
  • Schematherapie: de schematherapie gaat ervan uit dat elk mens schema’s heeft in zijn hoofd. Deze worden ontwikkeld door je omgeving en hebben betrekking op hoe je de wereld ziet. Door deze schema’s te achterhalen kan je meer te weten komen over hoe gedrag tot stand komt
  • Metalization Based Treatment: deze therapie speelt in op inlevingsvermogen, zowel in het eigen gedrag als het gedrag van anderen. Dat vermogen wordt bij deze therapie verbeterd
  • Transference Focused Psychotherapy: deze therapie probeert het zwart-wit denken te minimaliseren. Er wordt geprobeerd om ‘goed’ en ‘slecht’ dichter bij elkaar te brengen. Het speelt in op hoe iemand zichzelf en anderen ziet en wat daarvan onderliggende gevoelens zijn
  • Acceptance and Commitment Therapy: bij deze therapie staat het verbeteren van psychologische flexibiliteit centraal. Patiënten worden geleerd om zich te richten op bepaalde zaken waar ze direct invloed op hebben, zoals het eigen gedrag

Bekijk ook eens het artikel over borderline op stressplein.eu.

Auteur: Kim van der Vliet
Bronnen: Stichting Borderline, Ggzpraktijk.nl, Psychischegezondheid.nl

Pagina laatst aangepast op 26 juni 2019


Gerelateerd