PDS & voeding: welk PDS-dieet past bij mij?

Voeding kan een grote rol spelen bij iemand met het prikkelbare darm syndroom (PDS). Met de juiste voeding kunnen klachten aanzienlijk verminderen. Echter bestaat er geen algemeen dieetadvies voor mensen met PDS. Mensen met PDS kunnen namelijk verschillend reageren op voeding. Wat bij de een klachten geeft, doet dat bij de ander niet. Hoe vind je het juiste PDS-dieet?

Wat is PDS?

Het prikkelbare darm syndroom is een aandoening waarbij de functie van het maag-darmkanaal verstoord is. Hierdoor treden symptomen op zoals buikpijn, diarree en/of verstopping, een opgeblazen gevoel, winderigheid en buikkramp.

Het prikkelbare darm syndroom bestaat uit veel uiteenlopende klachten. Iedereen heeft een ander klachtenpatroon en reageert anders op voeding. Hoe meer inzicht je krijgt in jouw klachtenpatroon, hoe gerichter je kunt zoeken naar een oplossing. Grofweg wordt PDS in vier typen verdeeld:

  • PDS-C: iemand heeft voornamelijk constipatie
  • PDS-D: iemand heeft voornamelijk diarree
  • PDS-M: iemand heeft een mix van beide
  • Niet-geclassificeerde PDS: iemand heeft klachten die binnen de criteria van PDS vallen, maar heeft geen stoelgang die valt onder bovengenoemde typen

PDS en voeding

Bij ongeveer 75% van de mensen met PDS verminderen klachten door een verandering of aanpassing in het voedingspatroon. Wat er precies veranderd moet worden, verschilt sterk per persoon. Zo geven vezels bij de een meer buikklachten, terwijl bij de ander de buikklachten juist afnemen. Dit geldt niet alleen voor vezels, maar voor allerlei voedingsstoffen, zoals vetten, lactose en andere suikers. Bovendien kan een voedingsmiddel de ene dag klachten veroorzaken, terwijl een andere dag geen klachten hoeven op te treden. Dit bemoeilijkt de zoektocht naar een geschikt dieet.

Voedingsmiddelen schrappen uit PDS-dieet

Om erachter te komen hoe je reageert op bepaalde voedingsmiddelen, kun je deze tijdelijk schrappen uit je dieet. Heb je bijvoorbeeld het vermoeden dat bepaalde koolsoorten of lactoseproducten klachten opwekken? Probeer deze dan tijdelijk te vermijden. Denk je dat bepaalde voedingsmiddelen juist goed zijn voor je darmen, zoals vezels? Dan kun je hier steeds iets meer van gaan eten. Bouw dit rustig op zodat je darmen kunnen wennen. De eerste dagen kunnen klachten toenemen, omdat je darmen moeten wennen aan de hoeveelheid.

Schakel een diëtist in

Een diëtist is belangrijk bij de zoektocht naar het geschikte PDS-dieet. Door het schrappen van voedingsmiddelen kunnen er namelijk tekorten aan voedingsstoffen, zoals vitaminen en mineralen ontstaan. Bovendien is het erg belangrijk dat een dieet strikt wordt gevolgd, alleen zo achterhaal je op welke voeding je wel of niet goed reageert.

PDS-diëten

Hoewel elk PDS-dieet verschillend zal zijn per persoon, bestaan er in grote lijnen twee veelgebruikte diëten:

  • Het eliminatiedieet
  • Het FODMAP-dieet

Eliminatiedieet bij PDS

Veel mensen met PDS hebben een goed beeld van voedingsmiddelen die klachten opleveren. Bij het eliminatiedieet laat je deze voedingsmiddelen weg uit je voeding. Een diëtist kan je hierbij helpen. Hij of zij geeft adviezen om tekorten aan voedingsstoffen te voorkomen.

Denk je dat jouw klachten voortkomen uit bepaalde voeding, maar heb je geen idee om welke voedingsmiddelen het gaat? Het kan namelijk om van alles gaan, zoals vlees, sommige fruitsoorten, bepaalde groentes of melk. Ook hier kan een diëtist helpen. In overleg laat je bepaalde voedingsmiddelen weg uit je voeding. Ondertussen houd je goed bij óf en welke klachten optreden tijdens het dieet. Ook is het belangrijk bij te houden wanneer de klachten optreden.

FODMAP-dieet

FODMAP is de overkoepelende term voor bepaalde koolhydraten die klachten kunnen veroorzaken bij mensen met PDS. FODMAP staat voor Oligosacchariden Disacchariden Monosacchariden And Polyolen. Deze koolhydraten worden slecht of niet opgenomen in de dunne darm, wat tot darmklachten kan leiden. Bovendien houden ze extra vocht vast in de darmen, met als mogelijk gevolg buikpijn en diarree. Daarnaast komt tijdens het afbreken van FODMAP’s in de dikke darm gas vrij. Het gas kan de darm prikkelen en hierdoor buikpijn, diarree en een opgeblazen gevoel veroorzaken.

Bij het FODMAP-dieet laat je deze koolhydraten zes weken weg uit je voeding. Daarna introduceer je één voor één een FODMAP om te kijken of er klachten ontstaan. Het is een intensief dieet, waarbij je beperking hebt qua voeding. Hierdoor is het dieet lastig vol te houden en is begeleiding van een diëtist noodzakelijk. Zo kun je erachter komen óf en voor welke koolhydraten je gevoelig bent.

Wat kan ik zelf doen bij PDS?

In het algemeen gelden de volgende adviezen voor mensen met het prikkelbare darm syndroom:

  • Eet gevarieerd, met voldoende fruit, groenten en (meestal) vezelrijke producten.
  • Eet regelmatig, verdeel de maaltijden en tussendoortjes goed over de dag en eet kleine porties.
  • Neem de tijd bij het eten, kauw goed en rustig.
  • Drink voldoende vocht, ongeveer anderhalve tot twee liter per dag.
  • Vermijd voedingsmiddelen die klachten opleveren, vaak zijn dit koolsoorten, melkproducten, citrusvruchten, suikers, vet, koolzuurhoudende dranken en koffie.
  • Houd een gezonde leefstijl aan waarbij je voldoende beweegt, niet rookt en stress zoveel mogelijk probeert te vermijden.

Meer informatie over PDS en voeding

Op zoek naar een geschikte diëtist? Je vindt diëtisten die gespecialiseerd zijn in het prikkelbare darm syndroom op Nvdietist.nl.

Wil je in contact komen met lotgenoten? Op de site van Prikkelbare Darm Syndroom Belangenvereniging kun je jouw ervaringen delen met lotgenoten.

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door de Maag Lever Darm Stichting

Pagina laatst aangepast op 27 juni 2019


Gerelateerd