Onverzadigde vetten, verzadigde vetten en transvetten

Verzadigde vetten, onverzadigde vetten en transvetten

Onverzadigde en verzadigde vetten: ze hebben jarenlang een slechte reputatie gehad. Maar, daar komt men gelukkig steeds meer van terug. Zeker niet alle vetten zijn slecht en ongezond. Vet levert namelijk vitamine A, D, E en essentiële vetzuren. Ook hebben de cellen in ons lichaam vet nodig als bouwsteen. Je kunt ze daarom maar beter regelmatig eten. Er zijn echter verschillende soorten vetten. Onverzadigde vetten zijn heel gezond, verzadigde vetten kun je met mate eten en transvetten zijn zeer ongezond en kun je maar beter vermijden. Waarom dat zo is, lees je in dit artikel.

Onverzadigde vetten

Onverzadigd vet is gezond vet. Je lichaam heeft dit nodig. Het zit onder andere in vis, noten, chiazaad en avocado’s. Onverzadigd vet is vloeibaar op kamertemperatuur, denk aan lijnzaadolie of olijfolie. Met name de koud geperste oliën hebben een hoge voedingswaarde omdat deze nog niet eerder zijn verwarmd, in tegenstelling tot de warm geperste oliën. Je kunt deze herkennen door de term extra vierge, extra virgine, ongeraffineerd of koudgeperst op het etiket.

Onverzadigd vet levert de essentiële vetzuren omega 3 en omega 6. Vooral omega 3 is belangrijk, omdat het lichaam dit zelf niet kan maken. Het zit in weinig voedingsmiddelen en het heeft veel positieve gezondheidseffecten. Onverzadigde vetten verkleinen de kans op hart- en vaatziekten. Het laat de goede soort cholesterol, HDL, namelijk stijgen. De functie van deze soort cholesterol is om het slechte cholesterol, LDL, op te ruimen uit de bloedvaten. Daardoor daalt het algemene cholesterolgehalte.

Onverzadigde vetten voorzien je lichaam langdurig van energie en geven je een verzadigd gevoel. Zorg er daarom voor dat je ze regelmatig eet.

Verzadigde vetten

Verzadigde vetten zijn de vetten waar vooral negatief over wordt gesproken. Ze zitten in dierlijke voedingsmiddelen zoals vlees, boter en ei. Vette vis vormt hierop een uitzondering. Hoewel vaak gedacht wordt dat verzadigde vetten de ongezonde vetten zijn is dat niet helemaal waar.

In principe zijn verzadigde vetzuren in de meeste gevallen een goede bron van energie die je met mate kunt eten. Echter bij dierlijke producten is het van groot belang welke voeding en beweging het dier tijdens zijn leven heeft gehad. Dit bepaalt grotendeels hoe de vetsamenstelling van het dier eruit ziet en daarom ook of het gezond voor je is of niet. Eet daarom enkel dierlijke producten van goede kwaliteit zoals grasgevoerd vlees en biologische eieren.

Een andere vorm van verzadigd vet zit in tropische oliën zoals kokosolie en palmolie. Deze verzadigde vetten zitten boordevol antioxidanten, carotenen en vitamine E en zijn gezonder dan de verzadigde vetten die je in dierlijke producten vindt. Het is daarom aan te raden om in kokosolie te bakken en braden.

Transvetten

De vetten die daadwerkelijk ongezond zijn en veel schade aan je lichaam aan kunnen richten zijn de transvetten. Deze komen naast de verzadigde vetten ook voor in dierlijke vetten. Ze zijn daar echter heel minimaal aanwezig in hun natuurlijke vorm en daardoor niet slecht voor de gezondheid.

De transvetten die wel ongezond zijn, zijn de vetten die door een chemisch proces gemaakt worden van onverzadigde vetten. Bijvoorbeeld oliën. Deze zijn in principe gezond, maar worden zo chemisch bewerkt dat er gehard vet of geharde boter van wordt gemaakt. Bij dit proces ontstaan transvetten. In alle producten waar verharde vetten of boters inzitten bevinden zich transvetten. Biologische boter of rauwmelkse boter vormen daarop een uitzondering want deze zijn niet chemisch bewerkt.

Transvetten lijken onzichtbaar maar ze zitten in bijna alle bewerkte voedingsmiddelen. Daardoor krijg je ze binnen zonder dat je het door hebt. Voorbeelden van producten waar transvetten inzitten zijn gebak, cake, koek, chips, snoep, gefrituurd voedsel, pizza’s, kant-en-klaar maaltijden, sauzen uit pakjes, margarine en halvarine.

Etiket

Het gemene aan transvetten is dat ze als ze verwerkt worden in voedingsmiddelen vaak anders genoemd worden. Op een etiket staan ze meestal genoemd als gehard olie/vet, gedeeltelijk gehydrogeneerde olie/vet of margarine/halvarine.

Welvaartsziekten

Transvetten zijn enorm slecht voor je gezondheid en ze vergroten de kans op welvaartsziekten zoals hart- en vaatziekten, kanker, verhoogd cholesterolgehalte en diabetes. Probeer ze daarom zoveel mogelijk te vermijden.

Onbewerkte en natuurlijke voeding

De beste manier om dit te doen is door onbewerkte en natuurlijke voeding te eten. Laat je voeding voornamelijk bestaan uit grasgevoerd vlees, vis, ei, noten, zaden, pitten, quinoa, havermout, zoete aardappel, groenten, oliën en fruit. Dan weet je zeker dat je veilig zit.

Auteur: Jasper Alblas, afslankcoach en schrijver voor Jasperalblas.nl

1 reactie

  • Laurien zegt:

    Leuk artikel!

    Misschien is het een leuke aanvulling om aan te geven waarom je het beste in kokosolie kunt bakken. Omdat kokosolie uit bijna 100% verzadigd vet bestaat behoud deze olie zijn structuur. Ook op hogere temperaturen.

    Bakken in olijfolie is niet aan te raden. Olijfolie oxideerd (verbrand) snel en wordt daardoor kankerverwekkend. Olijfolie kun je het beste alleen koud eten.

    Ook niet geheel onbelangrijk is dat er verschillende soorten kokosolie zijn. Namelijk bewerkte en onbewerkte. Neem altijd de onbewerkte kokosolie. Dit kun je herkennen aan de smaak en geur. Is de kokosolie geurloos? Dan heb je bewerkte kokosolie te pakken. De juiste kokosolie: https://nl.klezzer.com/8710267730306/

    Wat veel mensen ook niet weten is dat er ook transvetten zitten in brood. Brood is de standaard voeding in Nederland. Misschien verstandig om te minderen!

Reageer

Gebruik onderstaand formulier om te reageren op dit artikel of andere reactie. Velden met een zijn verplicht

Controle vraag *