Glutenintolerantie – wees er snel bij

graan

Een glutenintolerantie (coeliakie) is een auto-immuunziekte waar veel mensen aan lijden zonder het zelf te weten. Bekend is dat één op van de honderdvijftig tot tweehonderd mensen glutenintolerantie heeft. Geschat wordt dat slechts één van de acht mensen daadwerkelijk weten dat ze glutenintolerantie hebben. Er lopen dus heel veel mensen in Nederland rond met een glutenintolerantie en de bijhorende klachten, zonder het te weten. Belangrijk dus om je eens goed in te lezen in dit onderwerp. Dokterdokter geeft je meer informatie over glutenintolerantie.

Glutenallergie, glutensensitiviteit, glutenintolerantie, coeliakie of tarwe-allergie?

Er zijn tegenwoordig zoveel benamingen voor aandoeningen die te maken hebben met gluten, dat het allemaal een beetje verwarrend wordt. Het feit dat de termen vaak door elkaar gebruikt worden, helpt natuurlijk ook niet. Daarom geven we je eerst een overzicht van de verschillende termen met betrekking tot een overgevoeligheid voor gluten, en hun betekenis:

  • Glutenallergie: hoewel de term vaak wordt gebruikt, bestaat een glutenallergie helemaal niet. Een allergie voor gluten is niet mogelijk. Wel is het mogelijk een tarwe-allergie te hebben of glutenintolerantie (coeliakie)
  • Glutenintolerantie: glutenintolerantie wordt ook wel coeliakie genoemd en is een serieuze aandoening. Bij een glutenintolerantie worden gluten aangevallen door je eigen immuunsysteem, dat geeft veel complicaties
  • Glutensensitiviteit: glutensensitiviteit is een wat lastiger geval. In essentie heb je bij een glutensensitiviteit grotendeels dezelfde klachten (wellicht in mindere mate) als bij een glutenintolerantie. Het enige verschil is dat de aandoening in het lichaam niet te constateren is
  • Tarwe-allergie: een tarwe-allergie is – zoals de naam al zegt – een allergie voor tarwe. Omdat tarwe in het algemeen gluten bevat, wordt de term ‘glutenallergie’ vaak – onjuist- gebruikt voor deze aandoening

Zo, nu het een stukje duidelijker is wat het verschil is tussen alle aandoeningen met betrekking tot gluten, kijken we verder naar de aandoening glutenintolerantie (coeliakie). Hieronder vind je meer informatie over wat een glutenintolerantie is, hoe het ontstaat en wat de symptomen zijn.

Wat is glutenintolerantie (coeliakie)?

Gluten komen voor in tarwe, haver, rogge, gerst, spelt en kamut. Bij mensen met coeliakie beschadigen deze gluten het slijmvlies van de dunne darm door een reactie van je immuunsysteem op één van de bouwstenen van gluten: het aminozuur gliadine. De beschadiging van het darmslijmvlies kan ernstige gevolgen hebben voor je gezondheid.

Antistoffen of enzymen

De exacte oorzaak van glutenintolerantie is nog steeds niet gevonden. Wel is duidelijk dat erfelijkheid een rol kan spelen. De eerste theorie over de oorzaak van glutenintolerantie legt uit dat je immuun systeem gluten als een schadelijk stof beschouwt, en als reactie afweerstoffen (antistoffen) tegen gluten produceert. Deze afweercellen breken het slijmvlies van de darm af. Andere onderzoekers menen dat coeliakiepatiënten de gluten niet op een normale manier kunnen verteren. Dit zou komen door een gebrek aan eiwitsplitsende stoffen (enzymen), waardoor fragmenten ontstaan die schadelijk zouden zijn voor het darmslijmvlies.

Onderzoekers zijn er ook nog niet uit waarom de intolerantie zich soms pas op latere leeftijd, tussen twintig en veertig jaar, openbaart. Als de ziekte zich op latere leeftijd voordoet, gebeurt dit vaak na een periode van stress, een operatie, een bevalling of een infectie. Vermoed wordt dat glutenintolerantie in deze gevallen op jongere leeftijd al wel sluimerend aanwezig was.

Lichamelijke kenmerken bij glutenintolerantie

Als je coeliakie hebt, kun je verschillende klachten en verschijnselen vertonen. Maar het komt ook voor dat mensen geen of slechts wat vage klachten hebben. Lang is gedacht dat mensen met coeliakie altijd last hadden van diarree en kampten met gewichtsverlies, maar in de afgelopen jaren is het beeld van klachten bijgesteld. Zo kunnen patiënten met een glutenintolerantie juist obstipatie hebben, en verliezen sommigen geen gewicht. Daarnaast kunnen er klachten voorkomen die niet direct met je darmen te maken hebben, zoals vermoeidheid of in erge gevallen zelfs onvruchtbaarheid.

Bij volwassenen zijn de symptomen glutenintolerantie meer algemeen dan bij kinderen. We zetten de meest voorkomende symptomen glutenintolerantie voor je op een rijtje:

Volwassenen Kinderen en baby’s

 

  • Grote hoeveelheid vettige, stinkende en
    schuimende ontlasting (baby)
  • Opgezette buik, buikpijn
  • Weinig eetlust
  • Overgeven
  • Diarree
  • Obstipatie
  • Huilerig en humeurig
  • Groeiachterstand
  • Tieners: te late pubertijd

Wees er snel bij

Als je last hebt van bovengenoemde verschijnselen, kan het van groot belang zijn om zo snel mogelijk vast te stellen of je coeliakie hebt. Bij jonge kinderen kunnen groeistoornissen en een groeiachterstand ontstaan. Deze zijn vaak moeilijk weer goed te maken.

Bij volwassenen bestaat een verhoogde kans op complicaties, zoals verminderde vruchtbaarheid, miskramenbotontkalkingneurologische en psychische problemen. Een glutenvrij dieet is de enige remedie tegen coeliakie. Het volledig herstellen van het darmslijmvlies duurt na de start van het dieet een paar maanden tot een jaar.

Glutenvrij tarwe

Een glutenvrij dieet dient nauwkeurig en levenslang te worden volgehouden. Gelukkig komen er steeds meer glutenvrije producten op de markt. De Wageningse plantenfysioloog Teun van Herpen heeft zelfs ontdekt dat er manieren zijn om hypoallergeen graan te verkrijgen. Volgens Van Herpen is het mogelijk dat veredelaars het graan dat nu op de akkers staat, zodanig terug kunnen ontwikkelen dat de ziekmakende gliadines verdwijnen. Wel kan het nog zo’n tien jaar duren voordat er glutenvrij tarwebrood in de supermarkt ligt.

Meer weten over gluten? Lees meer in het dossier van Gezondheidsplein: Glutensensitiviteit, glutenintolerantie, coeliakie of tarwe-allergie? De verschillen.

Auteur: Franka van Arendonk, Kim van der Vliet
Bron: Medisch A-Z, Volkskrant, Nederlandse Coeliakie Vereniging

15 Reacties

  • lola schreef:

    Nog twee symptomen van glutenallergie zijn hoofdpijn en exzeem.
    De homeopaath die tevens met een Scio-scanner werkt heeft na de onderzoek verteld dat ik een of meerdere malen een voedselvergiftiging heb opgelopen en hierdoor een glutenallergie heb.

  • Coeliac schreef:

    Als je vermoedt dat je dit hebt, stop dan niet zelf met het eten van gluten maar ga naar de huisarts. Deze zal een bloedtest doen specifiek op coeliakie (dus geen standaard allergie-bloedtest). Vraag ook om een verwijzing naar een maag-lever-darmarts zodat er een biopsie gedaan kan worden. Een negatieve bloedtest is -zeker bij volwassenen- geen garantie dat je de ziekte niet hebt. Pas als het biopt is geweest kun je (onder begeleiding van een diëtist) beginnen met het dieet.

    Het biopt is de enige methode om definitief aan te tonen dat je coeliakie hebt. Coeliakie is niet te genezen, ook al wordt dat vanuit de alternatieve hoek soms geclaimd. De enige remedie is een levenslang glutenvrij dieet. Er valt gelukkig goed met dit dieet te leven, en veel mensen merken al snel verbetering.

  • ida schreef:

    Omdat ik precies dezelfde klachten heb als er wordt beschreven bij de gluten allergie denk ik dat ik hier misschien last van heb, het zou ook kunnen zijn dat ik last het van de ziekte van lyme omdat ik reeds een paar keer gebeten ben door een teek.
    Mu ben ik bang dat ik door mijn huisart met een kluitje in het riet wordt gestuurd als ik met deze vage klachten bij hem kom, ik ben n.l. al zo vaak bij hem geweest met dit soort klachten en er gebeurt gewoon helemaal niks.

    En ik vind het ook vervelend om dan maar naar een andere huisarts te gaan. Ik weet niet zo goed wat ik eraan moet doen. Ook heb ik regelmatig last van hoofdpijn en verhoging, en dan die buikpijnen het is vrezelijk, hoe kan het dat je op latere leeftijd nog zoiets kunt krijgen?

    z7n2

  • manuel schreef:

    Hallo,

    Ik heb gemerkt dat zodra ik tarweproducten heb gegeten ik een heel opgejaagd gevoel heb. Het is net alsof ik 3 espresso’s heb gedronken. Zou deze klacht kunnen duiden op een glutenallergie?

  • sharon schreef:

    mijn buik is opgezet als of ik zwanger bent,ik kan niet goed ademen’

  • menno schreef:

    Ik ben 18 jaar oud en doe veel aan sport. (fitness,hardlopen) Daardoor heb ik veel voeding nodig, nu heb ik al een heel tijdje last van een heel erg bolle/opgezette buik en darmklachten terwijl mijn lichaamsvet tussen de 10 en 15% licht. Ik zou het heel moeilijk vinden om te moeten stoppen met het eten van bepaalde producten (ik eet al heel mijn leven veel zuivel en granen) wat moet ik dan eten om niet te verhongeren??

    • Brenda schreef:

      Hi Menno! Je kunt absoluut leven zonder melk! Ik heb een lactose allergie en gebruik daarom allternatieven. Ik gebruik geitenkaas in kleine hoeveelheden en ongezoete amandelmelk of kokosmelk. Ik gebruik speltbrood of zuurdesembrood indien ik geen glutenvrije/lactosevrij brood kan consumeren. Dit is voor mij het beste alternatief en daarnaast eet ik ’s ochtends havermout pap… Voor muesli gebruik ik speltmuesli. Probeer eens om de melk te vervangen. Misschien heb je hiermee al resultaat. Misschien kun je niet tegen de melk. Geeft dit niet voldoende resultaat, dan prober eens 2 weken geen gluten te eten. Ik merkte het gelijk al na een paar dagen het verschil. Laat mais ook uit jouw eten! Dit heb je echt niet nodig. Met eiwit neutraliseer je veel, maar niet te veel eiwitten gaan gebruiken, want dit is ook weer niet goed voor je! Gewoon overal bij wat je eet en drinkt het “te” voor weg halen. Dat “te” is vaak niet goed voor je lichaam. Gevarieerd eten blijft het toverwoord!
      Succes!

      Groet,
      Brenda

  • anneke schreef:

    Ik krijg van brood vaak pijn in mijn spieren..de ene keer in mn nek wat dan uitstraalt naar mn hoofd en schouder… En de andere keer in mn linkerbeen…soms zo’n pijn dat ik helemaal mank loop. Alleen pijnstillers helpen dan.
    Het rare is dat ik dit ook heb met snijbonen,sperciebonen..etc…dat eet ik absoluut niet..dan kan ik echt niet meer lopen van de pijn. Niemand snapt dit, wordt vaak uitgelachen.
    Ik moet dit nog eens laten onderzoeken, maar ben bang dat me dit veel geld zal kosten.
    groet,
    Anneke.

  • Julia Saunders schreef:

    Hallo,
    Ik heb ook veel klachten na het eten. En ja, als je goed geholpen wilt worden, en als je van al je klachten af wilt komen dan moet je heel diep in de buidel tasten. De reguliere artsen doen er niets aan en de dure zorgverzekering vergoed het niet.
    Ik heb zelf uitgedokterd dat als je bij iedere maaltijd eiwit en koolhydraten verterende enzymen inneemt genaamd; Betaine HCL (NOW) dat ik dan klachtenvrij ben. Maar in mijn geval moet ik echt 10 capsules innemen per keer en dat kan ik simpelweg niet betalen.

  • Silk schreef:

    Hallo,
    Ik word al jaren gek van eczeem aan mijn voetzool. verga letterlijk van de pijn en Jeuk. Ik ben radeloos. Ik heb alternatief van alles geprobeerd, niets helpt. En nu? Wist ik maar de oorzaak om aan te pakken.

  • Glutenvrij schreef:

    Hoe kan ik deze site nu serieus nemen?
    Eerst begint men uit te leggen dat er helemaal geen glutenallergie bestaat. Vervolgens gaat het hele artikel verder over glutenALLERGIE ?!

  • Zomerdag schreef:

    @Glutenvrij, ik kan nergens lezen dat ze beweren dat een glutenallergie niet bestaat!
    Volgens mij is het veranderd…

  • Kirsten schreef:

    Ik ben een vrouw van 33. Net na Sinterklaas kreeg ik een buikgriep, diarree en buikpijn en krampen. Daar herstelde ik van, maar na 4 dagen was ik weer ziek, dezelfde klachten. Dat duurde bijna twee weken voordat ik was opgeknapt, ik bleef lang buikpijn houden. Kleine twee weken later ben ik weer ziek geworden, buikgriep. Nu overgeven, diarree, verhoging, buikpijn, geen eetlust en maagzuur. Dit duurt nu ook al anderhalve week. Ik vind het herstel van buikgriep wel erg lang duren. Mijn huisarts geeft aan dat het geen glutenintolerantie kan zijn, omdat het niet in de familie zit, hij heeft mijn bloed daar dan ook nog niet op laten testen. Uit een bloedtest twee weken geleden bleken geen verhoogde ontstekingswaarde. Kan het op mijn leeftijd alsnog een glutenintolerantie zijn of lijkt dit dikke pech?

    • Kitty schreef:

      Hoi Kirsten,

      Een glutemintolerantie/allergie kan zeker op latere leeftijd nog, ik ben zelf 56 en weet pas zins een paar maanden dat ik een fikse tarwe eiwitallergie heb. dit is wel iets anders als gluten, het zijn de eiwitten uit de tarwe maar helaas zit dit net als gluten ook overal in.
      Ik heb ooit ook een test laten doen bij de huisarts laten doen op gluten daar kwam ook niets uit. ik had altijd buikpijn, a;tijd aan het zoeken om maar geen opstipatie. Moest van de huisarts maar veel zemelen eten. Au daar kreeg ik dus juist buikpijn van.Als je dingen eet die je lichaam als een aanval ziet om dat het er niets mee kan gaat je immuumsysteem onderuit.
      zins ik alles mijd van tarwe, ging het al een stuk beter. toen had ik nog buikpijn na het eten van soep eten in een restaurant . dit bleek dus de E 621, zit in maggie blokjes zit en in restaurants veel gebruikt wordt. En aardbeien zou niet gaan. Maar dat vind ik niet zo’n probleem. Ik heb dit allemaal laten testen bij iemand die elektroaccupunctuur doet. niets engs aan is niet met naalden hoor. Gaat met een apparaat wat ooit door een arts in duuitsland is ontwikkeld doctor volmar dacht. En ja het is Altenatief waar een hoop mensen niet in geloven, maar ik ben er enoorm van opgeknapt e zal nooit geen tarwe meer eten.
      Misschien iets voor jou om eens naar te kijke. Ik hoop dat het je verder helpt. vriedelijke groet Kitty

Reageer

Gebruik onderstaand formulier om te reageren op dit artikel of andere reactie. Velden met een zijn verplicht

Controle vraag *