Het verband tussen HPV en baarmoederhalskanker

Sinds enkele jaren is het mogelijk je te laten inenten tegen baarmoederhalskanker. Dat is voor velen goed nieuws natuurlijk, een hele stap in de medische wereld. Toch betekent een vaccinatie niet dat je helemaal geen kans meer hebt op baarmoederhalskanker. Je laat je namelijk niet echt inenten tegen baarmoederhalskanker, maar tegen HPV, een virus dat een grote veroorzaker van baarmoederhalskanker is.

De HPV-vaccinatie is er dan ook voor bedoeld om jouw kans op baarmoederhalskanker enorm te verlagen. Wij geven je alle informatie over baarmoederhalskanker, HPV en de HPV-vaccinatie.

Wat is baarmoederhalskanker?

Baarmoederhalskanker is niet te verwarren met baarmoederkanker. Beiden ontstaan in de baarmoeder, maar op verschillende plekken. Zoals de naam al zegt ontstaat baarmoederhalskanker in het slijmvlies van de baarmoederhals. Baarmoederkanker, daarentegen, ontstaat in de cellen van de baarmoeder zelf.

Baarmoederhalskanker komt vooral voor bij vrouwen tussen dertig en 54 jaar. Er zijn verschillende factoren die een rol kunnen spelen bij het ontstaan van baarmoederhalskanker:

  • Humaan Papilloma Virus (HPV): dit is een besmettelijk virus dat in zeventig procent van de gevallen van baarmoederhalskanker de oorzaak is. Jaarlijks krijgen zo’n zeshonderd vrouwen te maken met baarmoederhalskanker dat ontstaat door een langdurige infectie van HPV. Meer over HPV lees je verderop in het artikel.
  • Roken: een risicofactor is roken. Baarmoederhalskanker komt vaker voor bij vrouwen die roken.
  • De pil: hier is waarschijnlijk sprake van een indirect verband. Vrouwen die de pil slikken zijn namelijk eerder geneigd geen condoom te gebruiken, wat de kans op besmetting met HPV vergroot.
  • DES: DES was een medicijn dat zwangere vrouwen vroeger soms kregen om een miskraam te voorkomen. De dochters van vrouwen die tijdens hun zwangerschap het hormoon DES hebben gekregen, hebben meer kans op baarmoederhalskanker.

Wat is HPV?

HPV staat kort voor Humaan Papilloma Virus. Er zijn meer dan honderd soorten van dit virus. Van de meeste merk je helemaal niets. In andere gevallen kan het virus wratten veroorzaken. In weer andere - en ernstigere - gevallen kan besmetting met een HPV na lange tijd tot kanker leiden. Twee van de vele varianten van het HPV veroorzaken zo’n zeventig procent van alle gevallen van baarmoederhalskanker, dit zijn HPV16 en HPV18.

De kans dat je in contact komt met HPV in je leven is heel groot, aangezien het virus heel besmettelijk is. Iemand die seksueel actief is, heeft een vrijwel zekere kans om ooit in aanraking te komen met HPV. Het wordt namelijk overgedragen door seksueel contact, via de slijmvliezen van de penis, vagina of anus. Daarnaast kan het virus ook gewoon op je onderbuik en billen zitten en kan het zijn dat het na de seks via mond, vingers of huid wordt overgedragen. Condooms beschermen dan ook niet helemaal tegen HPV, aangezien je het virus ook op de huid rond de geslachtsdelen kan terugvinden. Echter blijft vrijen met een condoom altijd belangrijk.

Besmetting met HPV geeft niet altijd klachten. Vaak is je lichaam in staat het virus zelf te verwijderen. Soms lukt dat echter niet goed, er ontstaan dan licht afwijkende cellen. Na meer dan vijftien jaar kan dat zich uiten in baarmoederhalskanker.

Wat doet de HPV-vaccinatie?

Aangezien baarmoederhalskanker meestal wordt veroorzaakt door HPV, kan een inenting tegen HPV helpen baarmoederhalskanker te voorkomen. Wanneer je bent ingeënt herkent je lichaam het virus en zal het uit je lichaam worden geruimd. De HPV-vaccinatie beschermt niet tegen alle soorten HPV die baarmoederhalskanker veroorzaken. Je bent dus beter beschermd met de vaccinatie, maar je hebt geen garantie dat je nooit baarmoederhalskanker zal krijgen.

Meisjes van twaalf jaar krijgen een oproep om de vaccinatie te halen. De HPV-vaccinatie bestaat uit twee prikken, de tweede zes maanden na de eerste. De prikken vallen binnen het Rijksvaccinatieprogramma. Ze zijn gratis en niet verplicht.

Twijfel je over de HPV-vaccinatie? Verdere informatie over de voor- en nadelen van het HPV-vaccinatie lees je in het artikel HPV-vaccinatie: wel of niet doen?

Auteur: Kim van der Vliet
Bronnen: Gezondheidsplein.nl, RIVM, Thuisarts.nl, Kanker.nl, Nationaalkompas.nl

Pagina laatst aangepast op 25 juni 2019


Gerelateerd