Soorten pigmentvlekken

Soorten pigmentvlekken

Er bestaan verschillende soorten pigmentvlekken. Pigmentvlekken zijn verkleuringen in de huid die ontstaan doordat de pigmentcellen in de huid meer pigment aanmaken. De oorzaak van een pigmentvlek kan verschillen. Ze kunnen bijvoorbeeld ontstaan door blootstelling aan de zon, huidveroudering, maar ook als gevolg van hormonale schommelingen of ziekten. Lees hieronder meer over de verschillende soorten pigmentvlekken die je kunt onderscheiden.

Aangeboren pigmentvlekken

Sommige pigmentvlekken zijn aangeboren en vanaf de geboorte of op jonge leeftijd aanwezig, zoals café-au-lait-vlekken. Deze kunnen overigens ook op latere leeftijd pas zichtbaar worden. Café-au-lait-vlekken zijn pigmentvlekken van egaal lichtbruine kleur. Ze hebben zoals de naam al doet vermoeden, precies de kleur van koffie met melk. Café-au-lait-vlekken zijn niet altijd zichtbaar vanaf de geboorte, omdat ze in het begin nog klein en licht van kleur zijn. Rond het tweede levensjaar worden de pigmentvlekken meestal donkerder, waardoor je ze beter kunt zien. Vaak groeien ze bij het groter worden mee. Een café-au-lait-vlek kun je herkennen aan de ovale vorm. Heb je een gekleurde huid? Dan is de kans op café-au-lait-vlekken groter.

Pigmentvlekken door ouderdom (ouderdomsvlekken)

Ouderdomsvlekken zijn verkleurde plekjes op de huid die met name in het gezicht, op handruggen, op onderbenen en in het decolleté voorkomen. Ze worden veroorzaakt doordat de pigmentcellen beschadigd zijn door jarenlange blootstelling aan uv-straling. De pigmentcellen worden groter en verspreiden zich minder. Je herkent ouderdomsvlekken aan de kleine, vlakke, donkere plekjes op de huid die lichtbruin tot zwart van kleur zijn. Ouderdomsvlekken komen voor bij mensen ouder dan veertig jaar. In het algemeen zijn ouderdomsvlekken onschadelijk. Verandert de vorm, kleur of grootte van de ouderdomsvlek of gaat deze jeuken of bloeden? Breng dan een bezoek aan de huisarts om te controleren of de ontwikkeling goedaardig is.

Melasma (zwangerschapsmasker)

Melasma is een pigmentstoornis die met name voorkomt bij zwangere vrouwen, daarom wordt melasma ook wel zwangerschapsmasker genoemd. Het wordt veroorzaakt door hormonale schommelingen tijdens de zwangerschap of door de anticonceptiepil. De vrouwelijke hormonen oestrogeen en progesteron stimuleren de pigmentaanmaak in de cellen, waardoor je (donker)bruine vlekken in de huid kunt krijgen.

Bij zwangere vrouwen ontstaan pigmentvlekken vooral in het tweede en derde trimester van de zwangerschap en kunnen verdwijnen na de bevalling. De huidverkleuring komt vooral voor op het voorhoofd, de jukbeenderen, de kin en soms in de nek en op de armen. Een zwangerschapsmasker is niet schadelijk, maar wordt door veel vrouwen als ontsierend ervaren. Wil je een zwangerschapsmasker voorkomen? Probeer de zon dan zo veel mogelijk te vermijden of draag een pet of hoed en smeer je in met een hoge factor, >30 SPF. Sommige vrouwen zijn helaas extra gevoelig voor het ontstaan van pigmentvlekken, dan is het extra belangrijk dat je blootstelling aan de zon beperkt.

Postinflammatoire hyperpigmentatie

Postinflammatoire hyperpigmentatie is een vlakke donkere verkleuring op de huid die ontstaat na een ontsteking of beschadiging van de huid. De vlekken ontstaan bijvoorbeeld als gevolg van eczeem, acne, psoriasis of insectenbeten en komen zowel bij mannen als vrouwen voor. De ontsteking in de huid activeert de melanine producerende cellen, waardoor pigmentkorrels vrijgemaakt worden. De overtollige pigmentkorrels worden donker en veroorzaken een verkleuring van het beschadigde/ontstoken gebied. Vaak blijft deze pigmentverkleuring nog lang zichtbaar nadat de wond is genezen.

Wanneer pigmentvlekken dicht op het huidoppervlak liggen, zijn ze vaak licht tot donkerbruin van kleur. Pigmentvlekken die dieper zitten, kunnen ook grijsblauw tot grijsbruin kleuren. Soms verergert de kleur van de pigmentvlekken door ontsteking of zonlicht. De grootte van de pigmentvlek hangt af van de grootte van de ontsteking. Meestal verdwijnt postinflammatorie hyperpigmentatie binnen drie tot 24 maanden, dit is afhankelijk van het kleurverschil tussen de natuurlijke huidskleur en pigmentvlekken. In sommige gevallen is de verkleuring blijvend.

Heb je donkere pigmentvlekken en stoor je je hieraan? Dan zijn er verschillende mogelijkheden waarmee je pigmentvlekken kunt verminderen of zelfs verwijderen. Kijk op de pagina 'Pigmentvlekken verwijderen' voor meer informatie.

Pigmenttekort (hypopigmentatie)

In tegenstelling tot donker gekleurde pigmentvlekken bij hyperpigmentatie, kun je ook te weinig pigment hebben of pigment geheel missen. Dit wordt ook wel depigmentatie genoemd. Het pigment is dan op sommige delen van de huid weg. Je herkent dit aan witte vlekjes op de huid. Depigmentatie kan blijvend of tijdelijk zijn:

Meer weten? Lees verder over hypopigmentatie op Gezondheidsplein.nl.

Deze tekst is goedgekeurd door dermatoloog Menno Gaastra van Centrum Oosterwal

Pagina laatst aangepast op 9 mei 2018

Verder lezen 3. Pigmentvlekken verwijderen