Verzuim en arbeidsongeschiktheid

Inleiding verzuim en arbeidsongeschiktheid

Het kan voorkomen dat u bij een bepaalde ziekte of klacht tijdelijk niet in staat bent om te werken. U meldt zich dan ziek bij uw werkgever, of bij een verzekeringsmaatschappij als u zelfstandig ondernemer bent.

Met welke instanties en personen krijgt u te maken bij een ziekmelding? Afhankelijk van hoe lang u niet staat bent te werken, krijgt u te maken met de volgende instanties en personen:

  • werkgever Allereerst heeft u natuurlijk te maken met uw werkgever bij wie u zich ziek meldt. Vanaf het moment dat u zich ziek meldt, spreken we van verzuim
  • huisarts Veel mensen bezoeken hun huisarts wanneer ze zich hebben ziek gemeld
  • arbodienst Als u wat langer ziek bent, krijgt u met de arbodienst te maken. Werkgevers in Nederland zijn verplicht om een werknemer die ziek is, bij de arbodienst aan te melden. Afhankelijk van de afspraken van uw werkgever met de arbodienst en wat bij de arbodienst gebruikelijk is, kan de arbodienst
    • een huisbezoek afleggen
    • telefonisch contact met u opnemen
    • een formulier toesturen
    • De arbodienst maakt een inschatting van de duur van uw verzuim en onderzoekt of er mogelijkheden zijn om tijdelijk ander werk te doen. De arbodienst houdt contact met u, totdat u weer aan het werk gaat
  • UWV Als u langer dan dertien weken verzuimt, is uw werkgever verplicht om een bericht te sturen aan het UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen). Het UWV bepaalt of, en in welke mate, u arbeidsongeschikt bent. Na de beoordeling volgt een uitspraak over welke werkzaamheden u nog kunt doen
  • reïntegratiebedrijf Afhankelijk van de uitspraak van UWV kunt u te maken krijgen met een reïntegratiebedrijf. Medewerkers van dit bedrijf begeleiden u onder andere in het vinden van passend werk

Kortdurend ziekteverzuim (1 tot 7 dagen)

Werkgever Als u kortdurend ziek bent, heeft u meestal één of meer keren contact met uw werkgever. Dit kan gaan over:

  • wanneer u denkt weer te kunnen werken
  • mogelijkheden voor tijdelijk ander werk
  • aanpassing van uw werkzaamheden

Arbodienst Het kan zijn dat de arbodienst contact met u opneemt. Bijvoorbeeld:

  • de arbodienst stuurt u een formulier toe, waarop u informatie over uw ziekmelding invult
  • de arbodienst belt u op
  • er komt iemand van de arbodienst langs 
 De informatie die u aan de arbodienst geeft, wordt niet doorgegeven aan uw werkgever. De afspraken die u met de arbodienst heeft, worden wel doorgegeven. Bijvoorbeeld de datum waarop u weer aan het werk gaat of wanneer u weer contact met de arbodienst heeft.

Eenvoudige klachten Meestal heeft u bij kortdurend verzuim eenvoudige klachten, zoals griep of buikpijn. Deze gaan meestal vanzelf over. U hoeft hiervoor niet uw huisarts te bezoeken of slechts eenmalig. Vaak geeft een bezoek aan www.dokterdokter.nl u voldoende advies. Het is bij deze klachten belangrijk om na te gaan waarom ze juist op dit moment zijn ontstaan. Vaak heeft u tijdelijk een verminderde weerstand. Als uw weerstand voldoende was geweest, had u deze klachten misschien niet gehad. Uw weerstand kan afnemen, door bijvoorbeeld een drukke periode thuis of op het werk. Stress beïnvloedt uw weerstand en het kan voorkomen dat uw weerstand een virus op zo'n moment niet meer de baas kan. Dat zijn vaak de momenten waarop u bijvoorbeeld griep krijgt.

Kort frequent verzuim Een aparte vorm van kortdurend verzuim is kort frequent verzuim. We spreken hiervan als iemand zich regelmatig ziek meldt in een bepaalde periode. Het verzuim is van korte duur. Het is bekend dat zeker bij kort frequent verzuim, stressfactoren een rol spelen. Het is belangrijk om na te gaan wat de oorzaak is geweest van uw verzuim.

  • uw verzuim is werkgerelateerd Als uw werk een rol speelt, kunt u dat uiteraard het beste op uw werk bespreken. U kunt ook altijd contact met de arbodienst opnemen. Zij zijn gespecialiseerd in het geven van advies bij werkgerelateerde klachten. Het kan zijn dat uw werkgever ook een gesprek met u wilt hebben. Dit is bedoeld om factoren te bespreken, die in uw werk aanleiding geven tot dit verzuim en samen met u naar een oplossing te zoeken
  • uw verzuim is niet werkgerelateerd Als uw verzuim niet met uw werk te maken heeft, kunt u dit met uw huisarts bespreken. U kunt ook dan contact opnemen met de arbodienst

Middellangdurend ziekteverzuim (7 tot 42 dagen)

Werkgever Als u een langere periode ziek bent, heeft u regelmatig contact met uw werkgever. Er zijn geen vaste regels voor hoe dit precies gebeurt. Vaak is het contact in het begin telefonisch, later kan er iemand bij u langskomen. Dit verschilt per bedrijf, soms verschilt dit zelfs binnen een bedrijf. Uw werkgever bespreekt met u:

  • wanneer u denkt weer te kunnen werken
  • mogelijkheden voor ander werk
 Als u in staat bent om langs te gaan op uw werk, doe dit dan ook. Regelmatig even op uw werk langsgaan, maakt de terugkeer makkelijker. Op die manier blijft de drempel laag om weer aan het werk te gaan. Het is misschien de eerste keer een beetje vreemd om op uw werk te zijn zonder te werken. Vaak is het fijn om uw collega's te zien.

Arbodienst Het moment waarop de arbodienst contact met u opneemt, is het afhankelijk van de afspraken met uw werkgever. Meestal krijgt u twee tot vier weken nadat u zich heeft ziekgemeld, een uitnodiging om op het spreekuur te komen bij een bedrijfsarts of bedrijfsverpleegkundige. Zij bespreken met u:

  • wanneer u weer aan het werk kunt
  • mogelijkheden voor tijdelijk ander werk
  • mogelijkheden voor aangepast werk
 De afspraken die zij met u maken, worden meestal doorgegeven aan uw werkgever. Medische informatie mag alleen met uw goedkeuren worden doorgegeven. Als u denkt dat uw klachten met uw werk te maken hebben, is het verstandig om dit met de arbodienst te bespreken.

Naarmate uw verzuim langer duurt, spreekt de arbodienst uitgebreider met u. De arbodienst wil:

  • meer inzicht krijgen in uw ziekte
  • meer inzicht krijgen in de oorzaken van uw ziekte
  • meedenken over oplossingen om uw werk te kunnen hervatten
  • meedenken over oplossingen om uw herstel te kunnen bevorderen
 De werkgever heeft de verplichting om bij ziektegevallen die langer dan 6 weken lijken te gaan duren, te zoeken naar oplossingen. Hiervoor heeft hij afspraken met de arbodienst gemaakt.

Het gaat bij dergelijk verzuim vaak om ziekten of afwijkingen, waarvoor medische behandeling nodig is. Bijvoorbeeld het voorschrijven van medicijnen of een bepaalde therapie door de huisarts. Als zo'n therapie na 6 weken nog geen of onvoldoende verbetering geeft, is het zinvol om dit met uw huisarts te bespreken. Langer voortzetten van dezelfde therapie heeft dan vaak geen zin.

Langdurend ziekteverzuim (langer dan 42 dagen)

Als u langer dan 42 dagen niet uw eigen of ander werk kunt doen, heeft u vaak al diverse keren contact met uw werkgever gehad. Het is belangrijk regelmatig op uw werk langs te gaan, als dit mogelijk is.

Na verloop van tijd spelen vaak andere factoren mee. "Zal het nog wel lukken?" en "Hoe zullen ze op het werk reageren?" zijn vaak vragen die dan opkomen. Bij sommige mensen treedt gewenning op van het niet-werken; het is gezellig thuis en er hoeft niet meer zoveel. Dit is normaal bij langdurig verzuim. Door op uw werk langs te gaan, kunt u dit doorbreken. Dit versnelt uw terugkeer.

Uw werkgever bespreekt met u mogelijkheden voor het gedeeltelijk hervatten van uw eigen of ander werk. Als u zelf mogelijkheden ziet, kunt u dat op ieder moment aangeven. Naarmate het verzuim langer duurt, moeten ook de mogelijkheden voor passend werk bij een andere werkgever worden besproken. Vanaf 1 januari 2003 is een werkgever verplicht om alle mogelijkheden voor passend werk te onderzoeken, dus ook buiten het eigen bedrijf.

Arbodienst U heeft inmiddels al 1 of meerder keren contact gehad met de arbodienst en er is een probleemanalyse gemaakt.

Oorzaken van langdurig ziekteverzuim De meest voorkomende oorzaken van langdurig ziekteverzuim zijn:

  • klachten aan het bewegingsapparaat rug, nek- en schouderklachten
  • psychische klachten: onder andere depressie en overspannenheid Voor deze klachten is vaak een specialistische behandeling nodig Het is aan te raden om na 6 weken behandeling voor uzelf de vorderingen en het herstel te bekijken. Bij onvoldoende herstel is het belangrijk dit met uw huisarts of specialist te bespreken

In samenwerking met

Drs. T. Dijkhorst (auteur) Dr. P.F. van Akkerveeken (consulent) Dr. A.A. Vendrig (consulent)

Bronnen

  • Handboek ziekteverzuim. Gids voor de bedrijfspraktijk. Smulders PGW, Veerman TJ.
  • Handboek Arbeid en belastbaarheid. JHBM Willems, NHTh Croon, JW Koten.
  • The Distress and Risk Assessment Method. CJ Main, PLR Wood, S Hollis, CC Spanswick, G Waddell. Spine 17 (1992): 42-52.

Pagina laatst aangepast op 1 juli 2019