Systemische Lupus Erythematodes

Aandoening 5 april 2016

Wat is Systemische Lupus Erythematodes (SLE)

Systemische Lupus Erythematodes (SLE) is een auto-immuunziekte. Hierbij richt de afweer zich tegen cellen van het eigen lichaam. Bij SLE worden antistoffen tegen bindweefselcellen gemaakt. Vrijwel alle organen kunnen worden aangetast. Meestal gaat het om de huid en de gewrichten. Mensen met SLE hebben vaak een rode vlindervormige verkleuring in het gelaat. De ziekte komt vaker voor bij vrouwen, de eerste klachten ontstaan meestal tussen de 20 en de 40 jaar. In Nederland lijdt ongeveer 1 op de 1000 personen aan SLE.

Symptomen Systemische Lupus Erythematodes (SLE)

De ziekte kan veel verschillende verschijnselen geven. Vaak is er een vlindervormige roodheid in het gezicht. Klachten die kunnen optreden zijn: moeheid, gewrichtspijn, koorts, gewichtsverlies, kortademigheid en hoesten en overgevoeligheid voor zonlicht.

Hoe ontstaat Systemische Lupus Erythematodes (SLE)

Bij SLE is er sprake van een autoimmuun-ziekte. Meerdere organen kunnen aangetast zijn. Het lichaam maakt antistoffen tegen eigen lichaamscellen. Het is niet bekend waarom de eigen afweer zicht richt tegen de eigen lichaamscellen. Factoren die een rol kunnen spelen zijn erfelijke aanleg, sommige medicijnen, hormonen en ultraviolet licht.

Is het ernstig wat kunt u verwachten?

De diagnose SLE wordt gesteld op basis van een 11-tal ziektecriteria. Wanneer een patiënt voldoet aan 4 van deze criteria wordt de diagnose SLE gesteld. Het voldoen aan minder criteria wil niet zeggen dat de diagnose met zekerheid is uitgesloten. De volgende onderzoeken zijn vaak nodig: lichamelijk onderzoek, bloedonderzoek ( op ontstekingscellen, werking lever en nieren, LE antistoffen), urine onderzoek (nierfunctie), röntgenfoto’s van de borst en eventueel een huidbioptie. Bij een huidbioptie wordt weefsel van de zieke huid afgenomen en microscopisch onderzocht.

SLE is een chronische aandoening. De klachten gaan niet meer over. De ernst van de klachten kunnen sterk verschillen in de loop van de tijd. Door vroege diagnostiek en verbeterde behandelvormen is de prognose sterk verbeterd.

Er is geen oorzakelijke behandeling voor SLE. De behandeling is er op gericht de symptomen en andere gevolgen van de auto-immuunreactie te beperken. Met leefregels en medicijnen zijn veel klachten te onderdrukken. Het is belangrijk negatief werkende factoren te herkennen en te voorkomen. Bij huidklachten is bescherming tegen de zon belangrijk.

Verschillende soorten medicijnen kunnen gebruikt worden. Pijnstillers helpen tegen gewrichtspijnen en stijfheid ( bijv. paracetamol of NSAID’s). Bij ernstigere gewrichtsklachten en ontstekingen worden middelen gebruikt die de afweer onderdrukken (bijv. methotrexaat en prednison).

Wanneer naar de huisarts?

De klachten bij SLE kunnen heel verschillend zijn. In algemeen is het aan te raden bij klachten van onbestemde aard uw huisarts te consulteren. De huisarts kan nadere diagnostiek doen. Bij de verdenking op SLE verwijst hij u naar de reumatoloog voor verdere diagnostiek en behandeling.

Wat kunt u er zelf aan doen?

Er is nog veel onduidelijk over het ontstaan van SLE. U kunt zelf niets doen om SLE te voorkomen. Wel zijn er factoren die een gunstig effect hebben op het beloop en de ernst van de klachten. Een aantal van deze factoren kunt u zelf beïnvloeden. (zie : Algemene adviezen en voorzorgsmaatregelen’).

Algemene adviezen en voorzorgsmaatregelen

Een gezonde leefwijze helpt bij het verminderen van de klachten, het gaat hierbij om:

  • Zorg voor voldoende slaap
  • Vermijd overmatig alcoholgebruik en rook niet
  • zorg voor lichaamsbeweging
    bewegen is belangrijk voor het soepel houden van de gewrichten, het voorkomt botontkalking en heeft een gunstig effect op het hart en de longen. Sporten, waarbij de gewrichten gelijkmatig belast worden, hebben de voorkeur (wandelen,fietsen,zwemmen). De belasting moet afgestemd worden op de klachten. Bij een toename van de klachten na of tijdens sporten moeten de intensiteit teruggebracht worden. Een fysiotherapeut kan u hierbij begeleiden. Het voorkomen van overbelasting is belangrijk
  • Voeding
    Een gezonde afwisselende voeding en een gezond lichaamsgewicht hebben een gunstig effect
  • Vermijd overmatig blootstelling aan direct zonlicht.

In samenwerking met

Wim van Donselaar (auteur)

Bronnen