Oogverwonding

Wat is een oogverwonding?

Een doordringende oogverwonding is een verwonding van het oog waarbij de wand van de oogbol door en door beschadigd is. Er is daarbij een directe verbinding tussen de binnenzijde van het oog en de buitenwereld en dat kan risico’s inhouden. Op de eerste plaats is er een kans op besmetting van het binnenste van het oog met ziektekiemen van buitenaf en op de tweede plaats is er het risico dat de inhoud van het oog (glasvocht) door de beschadiging naar buiten wordt geperst. Wanneer deze aandoeningen niet worden behandeld, betekent het onherroepelijk blindheid van dat oog.

Een veel voorkomende oorzaak is een metaalsplinter die losschiet van een beitel. Bij het slaan met een hamer op een beitel met bramen, kan een stukje metaal loslaten dat met de kracht van een projectiel wordt afgevuurd en wel zo hard dat het buitenste, zeer stevige kapsel van het oog, kan worden doorboord. Andere oorzaken van doorboring van de oogbol zijn bijvoorbeeld dartpijltjes, windbukskogels en glassplinters na een (auto)ongeluk.

Symptomen oogverwonding

Vaak is het moment van het ontstaan van een oogdoorboring duidelijk. Er komt iets hard tegen het oog en er is een wondje te zien, vaak met bloed en vervorming van de pupil. Soms is de veroorzaker nog duidelijk zichtbaar, vastzittend in het oog. Het kan ook veel minder duidelijk zijn, omdat een hard wegschietende metaalsplinter slechts een zeer klein gaatje kan veroorzaken, dat nauwelijks te zien is. Op het moment van het doorboren van het oog wordt een klein tikje gevoeld. Bij goed onderzoek is het kleine gaatje vaak wel op te sporen en te herkennen aan een bloedvlekje eromheen. Het zicht is vaak sterk verminderd door bloeding in het oog, maar de pijn valt meestal mee.

Hoe ontstaat een oogverwonding?

Een perforatie van de oogbol treedt meestal op nadat er iets met veel kracht tegen aangekomen is. Metaalsplinters, die afschieten van beitels of sijptollen, zijn een veel voorkomende oorzaak.

Is het ernstig en wat kunt u verwachten?

Een perforatie van de oogbol is een zeer ernstige aandoening, waarbij de functie van het oog direct in gevaar is, en moet altijd door een oogarts worden behandeld. De behandeling zal bestaan uit het schoonmaken en hechten van de wond. De ernst van het letsel en eventuele infectie bepalen de kansen voor het behouden van het zicht van dat oog. De chirurgische behandeling zal vrijwel altijd onder narcose moeten gebeuren en u zult enige dagen moeten worden opgenomen voor de nabehandeling.

Wanneer naar de huisarts?

Neem altijd contact op met de huisartspraktijk of met de SEH (SpoedEisende Hulp, voorheen EHBO) van het ziekenhuis bij het vermoeden op een perforatie van de oogbol. Soms is het probleem direct duidelijk, eventuele klachten welke ook kunnen wijzen op een perforatie zijn:

    • Het gevoel van een tik tegen het oog bij metaalbewerking of steen hakken;
    • Het slechter kunnen zien met het oog;
    • Pupillen die in vorm en grootte verschillen;

 

  • Bloed in het oog.

Wat kunt u er zelf aan doen?

Bij het vermoeden van een perforatie van de oogbol moet u altijd naar een arts. Er mag pertinent geen druk op het oog worden uitgeoefend. Probeer niet om contactlenzen of andere zaken, zoals schroefjes of spijkertjes uit het oog te verwijderen. Leg geen gazen op het oog, maar houd een kommetje, een plastic bekertje, of een kopje beschermend over het oog en druk dit tegen het bot rondom het oog aan. Vervoer het slachtoffer halfzittend of in liggende houding en ondersteun het hoofd. Gebruik vooral géén zakdoeken om het bloeden van deze wondjes rondom het oog te stelpen, maar steriele gazen.

Algemene adviezen en voorzorgsmaatregelen

Draag altijd een veiligheidsbril bij het werken met metaal, zoals boren, schuren, frezen of hakken, maar ook bij het inslaan van spijkers. Zorg voor goed gereedschap en zorg er ook voor dat bij dart- en schietwedstrijden geen personen over de banen kunnen lopen. Laat kinderen niet spelen met luchtdrukwapens. Heel berucht zijn verwondingen die bij groot tuinonderhoud ontstaan. Draag altijd een veiligheidsbril bij snoei- en zaagwerk en bij maaiwerkzaamheden.

In samenwerking met

Drs. W. van Donselaar (auteur) R.H. Jamin (auteur) Drs. M. Copper (consulent)

Bronnen

  • Het Oranje Kruis Boekje
  • Eekhof JAH,Knuistigh Neven A, Opstelten W. Kleine kwalen in de huisartsenpraktijk zesde druk 2013. Reed business education, Amsterdam

Pagina laatst aangepast op 24 juni 2019


Gerelateerd