Ontsteking van de gehoorgang

Wat is een ontsteking van de gehoorgang?

De uitwendige gehoorgang loopt van de oorschelp tot aan het trommelvlies en is bekleed met huid. Een ontsteking van de gehoorgang geeft klachten van roodheid, zwelling, pijn, jeuk, schilfering en afscheiding van vocht of pus. Van de honderd personen die bij de huisarts staan ingeschreven, raadplegen per jaar 1 à 2 hun huisarts wegens ontsteking van de gehoorgang.

Symptomen ontsteking van de gehoorgang

Bij een gehoorgangontsteking kunt u klachten hebben van pijn en jeuk, of merken dat er vocht uit het oor komt. Wanneer iemand anders in uw oor kijkt, is het mogelijk dat deze schilfertjes, roodheid, zwelling of vocht aan het begin van de gehoorgang ziet. Door ontsteking van de gehoorgang kan het gehoor verminderd zijn, als gevolg van afsluiting door zwelling, schilfers of afscheiding.

Hoe ontstaat een ontsteking van de gehoorgang?

In de gehoorgang wordt oorsmeer geproduceerd. De gehoorgang is bekleed met huid. De huid van het buitenste deel van het oor bevat talg- en zweetklieren en haartjes. Oorsmeer is samengesteld uit de afscheidingsproducten van de zweet- en talgklieren en uit huidschilfertjes.

Oorsmeer is zuur en bevat stoffen die schadelijk zijn voor micro-organismen als bacteriën en schimmels. Dit oorsmeer biedt de gehoorgang dus bescherming tegen micro-organismen en is waterafstotend. De huidcellen van de gehoorgang die loslaten, worden van binnen naar buiten afgevoerd en nemen hierbij het oorsmeer mee. Ze zorgen dus voor een natuurlijk zelfreiniging van de gehoorgang en bieden het oor bescherming. Verstoring van dit proces kan tot beschadiging en ontsteking van het oor leiden.

De zuurgraad in de gehoorgang kan worden verstoord door resten zeep of zwemwater die in de gehoorgang zijn achtergebleven. Door deze verstoring is de weg vrijgemaakt voor binnendringende micro-organismen.

Ook beschadiging van de huid van de gehoorgang door peuteren met voorwerpen als pennen, lucifers, wattenstaafjes, breinaalden, kan tot een ontsteking leiden. Langdurige afsluiting van de gehoorgang door oordoppen of een gehoorapparaat kan ook een ontsteking in de gehoorgang tot gevolg hebben. Mensen met huidaandoeningen als psoriasis en seborroïsch eczeem zijn extra gevoelig voor ontstekingen van de gehoorgang. Tenslotte moet men er bij ontstekingen op bedacht zijn dat contactallergie een rol kan spelen. U kunt bijvoorbeeld een contactallergie hebben voor haarspray. Soms is ontsteking van de gehoorgang het gevolg van een loopoor door middenoorontsteking. In dat geval is vaak een ontsteking van de oorschelp te zien. Meer informatie hierover kunt vinden in de dokterdokter.nl folder 'Middenoorontsteking'.

Is het ernstig en wat kunt u verwachten?

Ontsteking van de gehoorgang kan erg hinderlijk zijn, maar is meestal onschuldig. Het kan bij geringe klachten uit zichzelf genezen. Bij een grotere mate van klachten is het verstandig om de ontsteking door de huisarts te laten behandelen. De gehoorgang geneest meestal binnen zeven à veertien dagen, als de ontsteking goed wordt behandeld. Een goede behandeling bestaat uit het schoonmaken en drogen van het oor. De huisarts zal indien nodig een behandeling met oordruppels voorschrijven.

Wanneer naar de huisarts?

Afhankelijk van de mate van hinder door pijn, jeuk, afscheiding, schilfering of slechthorendheid, kunt u een bezoek aan uw huisarts brengen. Mensen met een chronische aandoening als suikerziekte of een stoornis in de afweer, doen er goed aan om bij een ontsteking altijd hun huisarts te raadplegen. De huisarts zal een aantal vragen stellen, en vervolgens met een lampje in het oor kijken. Soms moet de gehoorgang worden gereinigd. Vervolgens zal de huisarts meestal een behandeling met oordruppels adviseren. Vaak gaat het dan om de zogenaamde “zure oordruppels” in combinatie met een corticosteroid. Deze druppels maken het milieu in het oor zodanig zuur dat de bacteriën die de ontsteking veroorzaken zich niet langer kunnen handhaven. Eventueel kan de huisarts een “zure” oortampon in het oor doen.

Wat kunt u er zelf aan doen?

Er zijn meerdere maatregelen die u zelf kunt toepassen:

  • Het oorpeuteren of reinigen van de gehoorgang met wattenstaafjes kunt u beter vermijden
  • Laat na douchen of zwemmen de gehoorgang goed leeg lopen door het hoofd schuin naar beneden te houden en te schudden
  • Föhnen is ook een goede manier om de gehoorgang droog te krijgen
  • Verder is het verstandig om erop letten dat er geen zeep of shampoo in de gehoorgang komt

Als er een duidelijke relatie bestaat tussen zwemmen en het krijgen van een ontsteking van de uitwendige gehoorgang, is het verstandig om voor het zwemmen een grote, met vaseline bedekte wattenprop in het oor te doen. Als gehoorgangontsteking een gevolg is van het gebruik van oordoppen, kunt u deze beter enkele weken niet gebruiken, om de gehoorgang te laten genezen. Verder moet dan worden bezien hoe de oordoppen de gehoorgang beschadigen, zodat een ontsteking kan worden voorkomen.

U kunt eventueel overwegen om in plaats van oordoppen, oorkappen te gebruiken. Bij een duidelijke verband met het gebruik van een gehoortoestel is het raadzaam om contact te zoeken met de leverancier, die het apparaat aan kan passen.

Het is onverstandig om zelf met druppels te gaan beginnen. Voordat een behandeling wordt gestart, moet namelijk het trommelvlies worden beoordeeld. Als daar een gaatje in zit en u gaat toch de oren druppelen, loopt u het risico op beschadiging of ontsteking van het middenoor.

In samenwerking met

Drs. F. Quispel (auteur) Dr. E.S.M. de Lange-de Klerk (auteur) Dr. W.E.M. Spinnewijn (consulent) Dr. J.A.M. Engel (consulent)

Bronnen

  • NHG Standaard Otitis externa  2014
  • Management of the Patient with Otitis Externa - K.B. Holten en J. Gick, J Fam Pract 2001; 50: 353-60. 
  • Eekhof JAH,Knuistigh Neven A, Opstelten W. Kleine kwalen in de huisartsenpraktijk zesde druk 2013. Reed business education, Amsterdam

Pagina laatst aangepast op 24 juni 2019


Gerelateerd