Navelproblemen bij zuigelingen

Wat zijn navelproblemen bij zuigelingen?

Nadat een baby geboren is, wordt de navelstreng doorgeknipt. Het navelstompje dat overblijft valt na ongeveer negen dagen af. De navel hoort dan dicht en droog te zijn. Bij een aantal pasgeborenen verloopt dit wat anders. Bij twintig procent van de pasgeborenen, met name kinderen die te vroeg zijn geboren, hebben we het dan over een navelbreuk. Er kan ook sprake zijn van een ontstoken navel of een navel waar wild vlees, een granuloom of een poliep, in groeit.

Symptomen navelproblemen bij zuigelingen

Navelafwijkingen kunt u aan een aantal dingen herkennen.

Navelbreuk Een navelbreuk bij zuigelingen ontstaat meestal rond de vijfde dag na de geboorte. Een deel van het buikvlies met daarin een stukje darm stulpt uit in de navel. Dit kunt u herkennen aan een zwelling onder de huid. Als uw kindje lacht, huilt of perst, wordt de druk in de buik hoger. De breuk wordt daardoor verder naar buiten geduwd en de zwelling die u ziet wordt groter en harder. Het kan gebeuren dat de zwelling tijdens deze drukverhogende momenten blauw verkleurt. Dit is niet schadelijk. Uw kindje heeft zelf geen last van de navelbreuk.

Ontsteking Een navelontsteking ontstaat in de eerste dagen na de geboorte. Het navelstompje wordt vochtig en gaat stinken. De huid, ook rond de navel, wordt rood en voelt warm aan. Uw kindje kan zich ziek voelen en heeft soms koorts. Uit de navel kan geelachtig vocht of pus komen. Het kind heeft meestal geen zin om te drinken en kan wat gewicht verliezen.

Wild vlees Soms komt het voor dat er weefsel in de navel aanwezig is dat er niet hoort. Dit kan het gevolg zijn van een chronische ontsteking (granuloom) of van een uitsteekseltje (poliep) waarbij een stukje weefsel van de darmen of de urinewegen in het naveltje zit. Hieruit kan vocht, slijm, urine of ontlasting komen. Een granuloom heeft een roze kleur en een poliep is felrood. In beide gevallen heeft uw kindje meestal nergens last van.

Hoe ontstaan navelproblemen bij zuigelingen?

Een navelbreuk ontstaat als een zwakke plek in de buikwand. Een ontsteking wordt meestal veroorzaakt doordat de navel niet goed is schoongemaakt. Echter, in sommige gevallen ontstaat er ondanks zorgvuldige hygiëne toch een ontsteking. Een granuloom is het gevolg van een chronische ontsteking, die overigens zonder symptomen of klachten kan verlopen. Een poliep ontstaat door een foutje in de aanleg.

Is het ernstig en wat kunt u verwachten?

Een navelbreuk is niet ernstig. In de meeste gevallen sluit het zich zodra het kind ouder wordt. Als het breukje erg groot is, of als het niet is gesloten als het kind twee of drie jaar is, wordt het door een chirurg gesloten.

Een kind met een ontstoken navel, komt meestal onder behandeling van de kinderarts. Deze aandoening is goed te behandelen met een antibioticum. Een granuloom is onschuldig en kan, indien het cosmetisch een bezwaar is, later worden weggehaald door de chirurg.

Een poliep wordt in de eerste levensweken door de chirurg verwijderd.

Wanneer naar de huisarts?

Een navelbreuk is onschuldig en u hoeft daar niet voor naar de huisarts te gaan. Een poliep wordt tijdens de geboorte ontdekt en vaak wordt dan meteen een planning gemaakt voor de behandeling. U moet wel een afspraak maken bij de (dienstdoende) huisarts als:

  • de navel rood en warm wordt en gaat stinken;
  • uw kindje daarbij ziek wordt en koorts krijgt;
  • er pus uit de navel komt.

Ook als u vermoedt dat uw kindje een granuloom of een navelontsteking heeft is het aan te raden een afspraak bij de huisarts te maken.

Wat kunt u er zelf aan doen?

U kunt en hoeft zelf niets te doen aan deze navelafwijkingen.

Algemene adviezen en voorzorgsmaatregelen

De enige navelafwijking die u in veel gevallen kunt voorkomen, is de navelontsteking. U verkleint de kans hierop door de navel goed te verzorgen. Voordat het kindje in bad gaat, haalt u het gaasje van de vorige dag eraf. Als het niet meteen loslaat, kunt u het er ook in het badje af weken. Na het badje dept u de navel voorzichtig droog. Daarna dept u nog een keer met een watje dat u heeft gedrenkt in een desinfecterende vloeistof, alcohol bijvoorbeeld. Als dit aan de lucht is gedroogd, slaat u voorzichtig een steriel gaasje om het navelstompje. Daarna legt u het navelstompje naar het hoofdje gericht op de buik en doet u het navelbandje weer om. Dit kunt u overigens beter met een verbandpleister vastplakken dan met een veiligheidsspeld sluiten.

In samenwerking met

Drs. A.A.H.H. Liedtke - van Eijck (auteur) Drs. H.W.J. Verblackt (auteur) Drs. W.J. den Ouden (consulent)

Bronnen

  • Brande JL van den e.a. Kindergeneeskunde. 2e herziene druk. Utrecht: Bunge, 1993.
  • Eijck AAHH van e.a. Verplegen van zwangeren, barenden, kraamvrouwen en pasgeborenen. Groningen: Wolters Noordhoff, 1998.
  • Novak J, Broom B. Maternal and child health nursing. 8e editie. San Diego: Mosby, 1991.

Pagina laatst aangepast op 24 juni 2019


Gerelateerd