Droge ogen

Wat zijn droge ogen?

Onder droge ogen verstaat men de klachten die veroorzaakt worden door te weinig traanproductie en/of te weinig knipperen met de oogleden. Droge ogen kunnen op diverse manieren ontstaan.

Hoe herkent u droge ogen?

Droge ogen geven in het begin een ‘branderig gevoel’ en/of het gevoel of er zand in de ogen zit. Soms geven droge ogen juist het gevoel alsof er veel tranenvloed is. Vaak geven mensen aan dat ze vaak in hun ogen moeten wrijven. Als het erger wordt, kleurt het oog vaak rood, kan het pijnlijk worden en wordt men zelfs gevoelig voor licht. Bij sommige patiënten geeft het met name ’s nachts last. Vooral het bewegen van het ooglid kan een pijnlijke aangelegenheid worden. In sommige gevallen kan het oog ontstoken raken.

Hoe ontstaat droge ogen?

De ogen en met name de buitenste oogvliezen (de cornea) zijn voor voeding afhankelijk van het traanvocht, het vocht dat het oog nat houdt. Een slechte kwaliteit van het traanvocht, te weinig traanproductie of te weinig bevochtiging van het hoornvlies door te weinig knipperen met de oogleden, geeft klachten van het hoornvlies. Dat kan zelfs ontstekingsverschijnselen geven: de z.g. hoornvlies- of cornea-ontsteking. Het kan ontstaan door verschillende oorzaken:

  • Een verminderde traanproduktie door slecht werkende traanklieren, vooral bij ouderen, meestal vrouwen;
  • Bij bepaalde ziekten bijvoorbeeld de ziekte van Sjögren (waarbij ook gewrichtsklachten horen), maar dat is wel erg zeldzaam;
  • Door afsluiting van de afvoergangen van de traanklier b.v. na een verwonding in het gezicht;
  • Door een verlamming van de spieren die het ooglid ‘aansturen’;
  • Bij mensen die met hun ogen voor een deel open slapen, terwijl ze niet of te weinig knipperen met de oogleden;
  • Door sommige medicijnen;
  • Bij erg droge lucht bijvoorbeeld door airconditioning en centrale verwarming. Dat kan thuis of op het werk zijn. Maar ook in een droog (sub) tropisch klimaat komen veel oogaandoeningen voor.

Is het ernstig en wat kunt u verwachten?

Een kortdurende periode van droge ogen is niet zo ernstig. Maar als de traanproductie ernstig verstoord is en langere tijd aanhoudt, kan dat serieuzere klachten gaan geven. Het oog kan rood en ontstoken raken. Het hoornvlies en dieper liggende structuren kunnen zelfs beschadigd raken.

Wanneer naar de huisarts?

Indien u wat langer tijd (dagen) last hebt van droge ogen, als het oog rood wordt en als u minder goed kunt zien met het betreffende oog, is het raadzaam uw huisarts te raadplegen. Via de huisarts kan vaak de oorzaak bepaald worden en kunnen eventueel traanvochtvervangende druppels worden voorgeschreven.

Wat kunt u er zelf aan doen?

Het voorkomen van droge ogen is niet goed mogelijk. Tenzij de oorzaak duidelijk niet aan de ogen ligt, bijvoorbeeld droge (of stoffige!) lucht ten gevolge van airconditioning en/of centrale verwarming.

Algemene adviezen en voorzorgsmaatregelen

Zorg dat de lucht van de ruimtes waar u woont en werkt niet te droog en stoffig zijn. Eventueel kan lucht bevochtigd worden met daarvoor bestemde waterbakken en apparatuur. Deze moeten wel op de juiste manier schoon gehouden worden in verband met weer andere risico’s zoals bacteriegroei en daardoor infecties.

In samenwerking met

Prof. Dr. C.A.M. Haanen (auteur) Drs. W.A. Keijser (consulent)

Bronnen

  • Bijl M. Ziekte van Sjögren. Ned. Tijdschr Geneeskd. 1994; 138(21): 1049-52.
  • Henkes H.E. et al. Oogheelkunde. Elsevier. Medica reeks Amsterdam/Brussel 1983; 129-131.
  • Eekhof JAH,Knuistigh Neven A, Opstelten W. Kleine kwalen in de huisartsenpraktijk zesde druk 2013. Reed business education, Amsterdam

Pagina laatst aangepast op 24 juni 2019


Gerelateerd