Algemene adviezen bij stress en psychische klachten

Inleiding algemene adviezen bij stress en psychische klachten

Wat u het beste kunt doen bij stress en psychische klachten, is afhankelijk van uw persoonlijke omstandigheden en de oorzaak van uw klachten.

In deze informatiefolder staan algemene adviezen bij stress en lichamelijke klachten. De adviezen zijn vrijwel voor iedereen bruikbaar om de klachten te helpen verminderen.

Het is beter om gedurende korte tijd enkele adviezen goed op te volgen, dan om veel adviezen tegelijkertijd uit te voeren en af te raffelen. Zo kunt u ook beter nagaan welk effect de genomen maatregelen hebben.

Algemene adviezen bij stress en psychische klachten

De volgende adviezen zijn vrijwel voor iedereen bruikbaar om de klachten te helpen verminderen.

Het is beter om gedurende korte tijd enkele adviezen goed op te volgen, dan om veel adviezen tegelijkertijd uit te voeren en af te raffelen. Zo kunt u ook beter nagaan welk effect de genomen maatregelen hebben.

1. Zorg voor uw lichaam ‘Een gezonde geest in een gezond lichaam’. Ook bij stress en psychische klachten is het belangrijk om aandacht te besteden aan uw lichamelijke gezondheid.

Een gezond leefritme is daarbij de basis. Hiertoe behoren onder meer:

  • voldoende slaap (zeven tot acht uur)
  • gezonde voeding
  • regelmatig en voldoende bewegen

Voldoende lichaamsbeweging betekent niet dat u heel fanatiek hoeft te gaan sporten. Uit onderzoek blijkt dat dagelijkse gedoseerde lichaamsbeweging net zo goed is voor uw conditie als twee keer per week intensief sporten.

Joggen, wandelen en fietsen zijn prima manieren om stress te verminderen. Door gewoonten te veranderen, in plaats van de auto vaker de fiets nemen of via een omweg naar de supermarkt of naar het station lopen, krijgt u al snel meer lichaamsbeweging.

Uit onderzoek is bovendien gebleken dat bij depressieve klachten lichaamsbeweging even goed, en op de lange termijn zelfs beter werkt dan antidepressieve medicijnen.

2. Beperk het gebruik van stimulerende middelen Stimulerende middelen (alcohol, koffie, roken) en sommige geneesmiddelen hebben een nadelig effect op ons welzijn.

Cafeïne (koffie drinken) leidt tot de aanmaak van adrenaline en dit levert een stressreactie op (gespannen, onrustig gevoel). Het is verstandig om niet meer dan vier koppen koffie per dag te drinken. Een eenvoudige oplossing is om gewone koffie te vervangen door cafeïnevrije koffie.

Alcohol versterkt uw stemming; bent u een beetje somber, drink dan zeker niet teveel alcohol, niet meer dan twee glazen per dag. Alcohol kan ook de kwaliteit van slapen verstoren.

Nicotine (roken) kan een stressgevoel geven. Ook sommige voedingsproducten (veel suikers) kunnen uw stemming nadelig beïnvloeden.

3. Neem tijd voor plezierige en ontspannende activiteiten Hoewel het in het huidige drukke bestaan soms lastig is, kunt u het beste streven naar een goede balans tussen inspanning en ontspanning.

Tijd voor uzelf nemen om iets te doen waar u van kunt genieten, kan de klachten helpen verlichten. Denk bijvoorbeeld aan een afspraak met vrienden, een avondje naar de film of een uur met een boek op de bank.

Als vuistregel kunt u bijvoorbeeld gebruiken: per week een halve dag voor uzelf alleen nemen en een halve dag voor u en uw partner samen.

4. Doe ontspanningsoefeningen Sommige mensen hebben baat het regelmatig doen van ontspanningsoefeningen.

5. Stel prioriteiten Mensen met stress en psychische klachten hebben soms de neiging om afgestompt te raken, doordat zij geen overzicht meer hebben over hun leven. Er zijn teveel zaken die hen bezighouden. De belangrijke dingen worden uit het oog verloren.

Op zo’n moment is het raadzaam om pen en papier te pakken en voor uzelf in kaart te brengen wat u allemaal bezighoudt en waar u uw tijd aan spendeert. Vervolgens kunt u prioriteiten proberen te stellen: wat is echt belangrijk? Wat is minder belangrijk? Wat kan wachten tot morgen?

Sommige mensen vinden alles wat hen bezighoudt even belangrijk. Die mensen kunnen zichzelf deze gewetensvraag stellen: stel, u ligt twee à drie weken in het ziekenhuis, denkt u werkelijk dat het leven niet doorgaat zonder u? En dat zonder uw aanwezigheid alles in de soep loopt? Als u nu keuzes maakt, betekent dat een investering in de toekomst.

6. Zoek en vraag om hulp en steun Mensen met stress en psychische klachten blijken vaak onvoldoende gebruik te maken van de hulp en steun van anderen. Soms is die steun er niet, maar vaak is die er wel.

Misschien vindt u dat u alles zelf moet kunnen oplossen, of wilt u anderen niet belasten. Als dit voor u geldt, dan zou u zich eens kunnen afvragen of u dan wel eerlijk bent naar uzelf. Meet u dan niet met twee maten? Waarschijnlijk zou u zelf geen seconde aarzelen om iemand anders te helpen, als die persoon om uw steun zou vragen.

Hulp vragen betekent vaak een compliment aan anderen. U laat zien dat zij belangrijk voor u zijn. Het is nergens voor nodig om alles op eigen houtje te doen.

7. Kom voor uzelf op Een veel voorkomende factor die een rol kan spelen bij stress en psychische klachten, is een gebrek aan assertiviteit. Hiermee wordt bedoeld dat u onvoldoende voor uzelf opkomt. Het is beter om duidelijk aan anderen aan te geven wat u graag wel wilt en wat u niet wilt.

Assertief zijn betekent ook nee zeggen als u iets niet wilt en kritiek geven als u iets dwars zit. Veel mensen vinden dat moeilijk. Maar een duidelijke, open communicatie met anderen is van groot belang voor uw eigen psychisch welbevinden.

8. Wees geen perfectionist Met een gezond streven naar beter en meer is in principe niets mis. Dit streven werkt als motivatie en daarmee komen we vooruit.

Voor iemand die perfectie nastreeft, is goed nooit goed genoeg; voor hem of haar kan het altijd beter. Perfectionisme is een valkuil. Juist als u perfectie nastreeft, zult u dit nooit bereiken en zult u dus ook nooit echt tevreden zijn met wat u bereikt heeft.

Als gevolg van de spanning die perfectionisme oproept, worden mensen vaak juist minder efficiënt. U zou eens kunnen nagaan of uw eisen realistisch zijn. Wanneer is goed voor u goed genoeg? Gebeuren er rampen als u niet perfect bent? Overschat u misschien het belang van perfectie?

9. Probeer reëel te denken Onze manier van denken is van grote invloed op hoe we ons voelen. Bepaalde gedachtepatronen werken spanningen en nare gevoelens in de hand. Dit zijn vaak gedachten waarin het woordje ‘moeten’ voorkomt: het moet perfect, het moet nu af, enzovoort.

U zou eens kunnen nadenken over wat er voor u zou veranderen als u overal waar ‘moeten’ staat, ‘willen’ invult.

Bovendien vullen mensen vaak gedachten voor anderen in: ‘hij zal wel denken dat …’ Het is belangrijk om uw eigen gedachten eens kritisch te beschouwen en deze voor te leggen aan een denkbeeldige rechtbank.

Stroken uw gedachten wel met de werkelijkheid? Als dit niet zo is, kunt u eens proberen of u sommige gedachten kunt wijzigen. ‘Ik weet niet wat ze denken’ voelt bijvoorbeeld heel anders dan ‘ze zullen wel denken dat ik mij aanstel’.

10. Zoek naar goede oplossingen Veel moeilijkheden en problemen blijven voortbestaan, doordat mensen te lang vasthouden aan een oplossing die niet werkt. Het probleem houdt zichzelf zo in stand.

Vaak staren mensen zich blind op de oorzaken van hun problemen en vergeten daarbij te kijken naar oplossingen.

Het is raadzaam om eens voor uzelf in kaart te brengen, hoe u uw problemen of klachten hebt aangepakt. Wat heeft gewerkt en wat niet?

Het is goed om uw oplossingen eens met uw partner te bespreken, met een andere goede bekende of met een hulpverlener. Zijn zij ook van mening dat uw gekozen oplossing de beste is, of hebben zij misschien andere ideeën?

U zou eens een oplossingstechniek kunnen uitproberen, die geheel anders is dan wat u tot nu toe geprobeerd heeft.

11. Los problemen stap voor stap op Het oplossen van problemen kunt u het beste stap voor stap doen. Mensen willen graag in een keer hun probleem opgelost zien. Anderen nemen hierbij te grote stappen.

Wanneer het probleem niet wordt opgelost, kan dat leiden tot een gevoel van ‘het schiet allemaal niet op.’

U kunt zich beter afv ragen wat u nu zou kunnen doen om zich één procent beter te voelen en om één procent dichter te komen bij de door u gewenste situatie? Als u dit heeft bereikt, kunt u weer het volgende stapje maken op weg naar uw doel.

In samenwerking met

Dr. A.A. Vendrig (auteur) Drs. H.J.M. Smeur (consulent)

Bronnen

  • Cladder, H. (1999). Oplossingsgerichte korte psychotherapie. Lisse: Swets en Zeitlinger
  • Greenberger, D. & Padesky, C.A. (2001). Je gevoel de baas. Leer je negatieve denkpatronen veranderen. Lisse: Swets & Zeitlinger
  • Miser, W.F. (2000). Exercise as an effective treatment option for major depression in older adults. J Fam Pract, 49, 109-10

Pagina laatst aangepast op 24 juni 2019


Gerelateerd