Multiple sclerose (MS) en vermoeidheid

Vermoeidheidsklachten komen vaak voor bij MS. De klachten hoeven niet continu aanwezig te zijn. Ze kunnen op ieder moment optreden en erg hevig zijn. De vermoeidheid herstelt meestal in enkele uren. Warmte en een zware maaltijd kunnen een vermoeidheidsaanval uitlokken. De vermoeidheid is vaak ernstiger aan het eind van de middag. Soms gaat de vermoeidheid gepaard met andere MS-klachten. De klachten verdwijnen vaak weer door goed uit te rusten. Een enkele maal is een vermoeidheidsaanval een voorbode van een periode van verergering.

Het blijft belangrijk bij klachten van vermoeidheid ook te denken aan andere oorzaken. Bij een griep of na een zware inspanning kan natuurlijk ook vermoeidheid optreden. Ook is het aan te raden te onderzoeken of er een patroon in de vermoeidheidsklachten is te ontdekken. Dit kan soms wijzen in de richting van een specifieke oorzaak. Als u een verband heeft gevonden tussen het ontstaan van de vermoeidheid en bepaalde activiteiten is het raadzaam hier iets aan te doen.

Het is belangrijk te aanvaarden dat deze wisselende moeheidklachten bij MS kunnen bestaan en dat aanpassingen in uw levenswijze nodig kunnen zijn. Geef toe aan de vermoeidheidsklachten en probeer uzelf niet te forceren. Zonder rust kunnen de klachten toenemen en zelfs een aanval uitlokken. Afkoelen, onder een geleidelijk kouder worden douche, kan helpen om de klachten te verminderen. Hou bij het plannen van inspannende activiteiten rekening met het inlassen van rustmomenten. Kijk ook of er misschien hulpmiddelen of aanpassingen mogelijk zijn die inspanningen kunnen verminderen. Dit kan van alles zijn: bijvoorbeeld een afstandsbediening en een traplift.

Probeer te kijken of verdeling van taken thuis en op het werk mogelijk is. Regelmatig gedoseerd bewegen en oefenen helpen om ondanks de vermoeidheid toch fit te blijven. Ook ontspanningsoefeningen kunnen helpen bij vermoeidheid.

Overleg bij vermoeidheid met uw arts. Hij kan eventueel besluiten nader onderzoek te doen om andere oorzaken van vermoeidheid uit te sluiten. Het is mogelijk via de thuiszorg hulp in de huishouding te krijgen. De ergotherapeut kan kijken welke mogelijkheden er zijn vermoeiende activiteiten op een andere, minder belastende, manier te doen. Ook uw behandelaar en de fysiotherapeut kunnen u hierbij helpen.

Het medicijn amantadine kan een gunstig effect hebben op de vermoeidheid. Het werkt niet bij iedereen even goed. Na enige maanden neemt het effect af. Daardoor wordt wel aangeraden om het medicijn in periodes te gebruiken. Andere middelen die wel gebruikt worden zijn 4-aminopyridine en modafinil. Deze middelen zijn nog volop in onderzoek.