Hoe ontstaat het?
Frustratie of kwetsing
U kunt boos worden doordat iets niet loopt zoals u
dat wilt, of als een ander u op een of andere manier pijn doet. Een belediging
of een nare opmerking kan bijvoorbeeld aanleiding zijn voor pijn. Door boos te
worden, maakt u naar anderen duidelijk dat u zich gekwetst voelt. Het uiten van
boosheid is dan een manier om de pijn te verzachten. Het kan ook zijn dat
iemand zijn boosheid voelt, maar deze niet laat blijken. Op deze manier wordt
de boosheid binnengehouden, waardoor iemand zich van binnen gaat “opvreten” en
de pijn blijft voelen. Vaak is het prettiger voor uzelf om boosheid te uiten.
Karakter
Wat iemand heeft meegemaakt en hoe iemands karakter
is, spelen een rol bij de manier waarop diegene met boosheid omgaat. Mensen
kunnen niet in een hokje worden geplaatst. Hoe mensen zich gedragen, wordt
bepaald door een mengeling van verschillende karaktereigenschappen en
omgevingsfactoren.
Mensen die chronisch boos zijn, voelen zich vaak
tekortgedaan en geven anderen de schuld van hun moeilijkheden. Zij zijn vaak
opvliegend, vijandig of willen graag beter zijn dan de ander. Het is voor hen
te pijnlijk om toe te geven dat zij zelf ook bijdragen aan dingen die er
gebeuren. Boosheid wordt in dit geval een manier van zelfverdediging om de pijn
van eigen fouten te vermijden.
Mensen die zich afhankelijk voelen van de
waardering van anderen zijn vaak bang om boos te worden. Deze mensen voelen
zich wel boos maar denken dat als ze dit laten merken, het gevolg is dat
anderen hen dan niet meer aardig zullen vinden. De boosheid wordt dan vaak
opgekropt of gericht op iets anders.
Geremde mensen durven hun boosheid
niet de vrije loop te laten, omdat zij het idee hebben dat zij zichzelf dan
niet meer onder controle hebben. Gevoelens worden niet geuit, maar in plaats
daarvan wordt er verstandelijk gepraat, zonder dat men gevoelens laat blijken.
Sommige mensen spelen een rol om hun boosheid te uiten. Na een
woede-uitbarsting ontkent iemand zijn boosheid door bijvoorbeeld te zeggen dat
hij zichzelf niet was. Of iemand zet zijn boosheid om in lichamelijke klachten.
Ingehouden woede kan zich bijvoorbeeld manifesteren als migraine of
hartkloppingen. De werkelijke gevoelens van boosheid worden dan verhuld door de
lichamelijke klachten.
Omgeving
De opvoeding draagt ook bij aan de
manier waarop iemand omgaat met boosheid. Als iemand bijvoorbeeld nooit
gecorrigeerd wordt door zijn ouders bij agressief gedrag, dan kan diegene op
latere leeftijd nog steeds “opvliegend” of agressief reageren. Ook als ouders
zelf vaak boos of agressief zijn tegen hun kinderen, dan dient dit vaak als een
voorbeeld en kunnen kinderen dit gedrag later zelf gaan overnemen.
In een
autoritaire of strenge omgeving kan iemand onder druk van de meerderheid
gevoelens van boosheid ervaren en agressief gedrag gaan vertonen.
Hitte
of drukte kan gevoelens van irritatie of boosheid veroorzaken. Bijvoorbeeld een
houseparty waar ook nog drugs wordt gebruikt, kan tot agressie leiden.