
Zonder je neus word je ziek, dik en klinkt je stem raar. Wees daarom zuinig op dit kleine reuk-, reinigings- en ademorgaan.
De neus bepaalt in belangrijke mate je gezicht. Niet voor niets laten veel mensen een neuscorrectie doen. Maar de neus 'doet' veel meer. Het is een onmisbaar orgaan in het weren van virussen, je stemvorming, het ervaren van smaak en nog veel meer. Wat je nog niet wist over de neus:
Reinigen
Je neus is een zelfreinigend orgaan, wat eigenlijk best bijzonder is. Voor je tanden heb je een tandenborstel nodig, voor je haren shampoo, maar de neus doet het allemaal zelf. Zonder deze zelfreinigende functie zouden stof, koolstof en bacteriën moeiteloos je lichaam binnendringen. Via het mucociliaire schoonmaaksysteem van de neus wordt 95% van dit soort viezigheid weggefilterd en onschadelijk gemaakt. Muco staat voor slijmvlies en ciliair voor trilhaartjes. De trilhaartjes zijn in het slijmvlies ingeplant en voeren een ritmische golfbeweging uit. Op deze manier worden vuildeeltjes constant door het slijmvlies opgevangen en vervolgens door de trilhaartjes, samen met het slijm, naar de achterkant van de keel gebracht, doorgeslikt, en vernietigd door de zuren in je maag.
Ruiken
Het lijkt zo vanzelfsprekend dat je geuren herkent. Maar de reukzin is behoorlijk kwetsbaar. Het wordt namelijk voor een groot deel bepaald door het minuscule reukepitheel dat boven in je neus zit. Deze beslaat in beide neusgaten slechts een halve vierkante centimeter. Op dit epitheel zit een laag slijm met daaronder de zintuigcellen. De lucht die we inademen moet eerst door deze laag slijm heen en komt dan aan bij de zintuigcellen. Dit zet een reeks reacties op gang, waardoor een signaal naar de hogere hersengebieden wordt geleid. Meestal ontvangen je hersenen een hele reeks van prikkels afkomstig van verschillende geurreceptoren. De hersenen bepalen vervolgens met welke geur je te maken hebt en kijkt in je geheugen of je een bepaalde geur herkent.
Proeven
De neus is ook erg belangrijk voor je smaakbeleving. Zonder een goede reukzin kun je namelijk nauwelijks proeven wat je eet. De smaakpapillen van je tong herkennen alleen maar zoet, zuur, zout en bitter. In combinatie met geuren krijg je een meer complexe smaakbeleving. Door bijvoorbeeld griep of een beschadiging aan je neus kan je reukzin (tijdelijk) verdwijnen. Dit kan verregaande gevolgen hebben, zelfs voor je gewicht. Als eten geen smaak heeft, geven je hersenen namelijk geen seintje dat je vol zit.
Stemgeluid
Je neus of beter gezegd je neusholtes, bepalen ook voor een deel je stemgeluid. Om dit te begrijpen moet je je borst-, keel-, mond- en neusholtes vergelijken met de klankkast van een gitaar en je stembanden met de snaren. Wanneer je gitaarsnaren tussen een bepaalde afstand spant en daar tegen aan tokkelt maakt dit geluid. Om dit geluid goed hoorbaar te maken, heb je een klankkast nodig. Dit is een holte waarin de in beweging gebrachte lucht in trilling wordt gebracht waardoor het geluid versterkt wordt. Zo werkt het ook met de klanken van je stem. Je stemgeluid ontstaat doordat de ademlucht tegen de stembanden (snaren) tot trillen gebracht wordt en daardoor zelf in beweging komt. Dit geluid wordt versterkt door de borst-, keel-, mond- en neusholte (klankkast), ook wel de resonanten genoemd. Je merkt gelijk dat de klanken van je stemgeluid veranderen als je bijvoorbeeld verkouden bent. De m klinkt dan als een b, de d en ng als een g.
Auteur: Rachel van de Pol
Bronnen: Plus, Kennislink, Mens en gezondheid
Gerelateerde artikelen:
Trefwoorden: Lichaamsgeur - Verkoudheid - Keel - Neus
NIEUW!
Deel tips en informatie en discussieer met anderen over gezondheid
Naar het forum >
Ik ben al een paar keer geopereerd in mijn neus (vergroten van de toegangsweg naar het reukorgaan).Na die operaties kon ik weer ruiken. Ik heb de laatste keer een medicyn voorgeschreven gekregen van: Flixonase druppels (2x daags) en tevens voor één week de tabletten: Celestone. Na ongeveer één week kon ik weer ruiken. Maar na 2 maanden neemt de reuk weer af en zou ik weer Celestone moeten gebruiken, maar mij is afgeraden om dit te vaak te gebruiken wegens botontkalking ? of zo iets. Ook een spuit met KENACORT helpt i.p.v. celestone.
haborg | 07.07.11
Het verbaast mij dat je kunt aankomen omdat je niet meer kunt ruiken. Het eten is juist minder dan voorheen. Ik ruik al jaren niet meer en krijg ook niet meteen trek als ik ergens eten ruik. Het helpt dus eerder om af te vallen.
joris | 07.07.11
diegenen die dus niet meer kunnen ruiken (zie titel) hebben veel problemen met op gewicht bljven e.d is daar over nagedacht bij het verwijderen. dit omdat ik lees en hoor dat tegenwoordig(laatste 5jaar) men niet alles meer verwijderd!
draadje | 07.07.11
Wat toevallig, ik zat me net af te vragen waarom ik de afgelopen dagen maar honger bleef hebben. Ik was snotverkouden, ik proefde nauwelijks wat. Bij deze heb ik het antwoord. Dank je!
Honger | 07.07.11
Door het medicijn Amitriptyline, erg veel last van droge neus en droge mond. Ik gebruik dit al 3 mnd. maar het gaat niet over. Wat hiertegen te doen?
prettig leven | 07.07.11
Heb de zelfde kuur afgelopen voorjaar moeten gebruiken en nog steeds niet mijn volledige reukvermorgen terug, wacht ook nog steeds rustig af.
Willie | 28.08.09
Enkele maanden geleden heb ikeen doxycycline kuur gehad waardoor ik mijn geur en smaak ben kwijtgeraakt. Volgens mijn huisarts komt het weer goed, maar tot op heden is er geen verbetering. Herkent iemand dit en is hier wat aan te doen?
Proefkonijn | 27.08.09