GEZONDHEID - REIZEN & VRIJE TIJD

6 veel gestelde vragen over de superbacterie NDM-1

Op: 18-11-2010 in reizen & vrije tijd | forum

De superbacterie NDM-1 verspreidt zich razendsnel en dit roept veel vragen op, zoals: wat is de NDM-1 superbacterie, waarom is deze ziekteverwekker gevaarlijk, aan welke symptomen herken je de NDM-1 bacterie, hoe verspreidt de superbacterie zich en wat betekent dit voor ons in Nederland? Dokterdokter.nl geeft antwoord.

1. Wat is de superbacterie NDM-1?
Eigenlijk bestaat er niet zoiets als dé superbacterie. De New Delhi Metallo-beta-lactamase, ook wel NDM-1 genoemd is in feite een gen dat overgedragen wordt door bacteriën. De bacteriën maken het enzym NDM-1 aan. Dit enzym kan vervolgens in allerlei bacteriën huizen, waardoor deze per direct resistent worden tegen de meeste, zo niet alle antibiotica. NDM-1 wordt vaak gevonden bij bacteriën zoals e-colli en klebsiella pneumonia. Deze bacteriën kunnen bij mensen leiden tot blaas- en longontstekingen.
De term ‘superbacterie’ is samengevat de verzamelnaam voor alle bacteriën die immuun zijn tegen vrijwel alle soorten antibiotica.

2. Waarom is de ziekteverwekker NDM-1 gevaarlijk?
Omdat de sterkste antibiotica geen partij is voor de superbacterie die het NDM-1-enzym produceert. Er worden wel vaker bacteriën gevonden die resistent zijn tegen bepaalde antibiotica, maar dan gebruiken wetenschappers het antibioticum carbapenems. Carbapenems doden bacteriën en zijn zeer effectief. Toch is het enzym NDM-1 daar ook resistent tegen.

3. Wat zijn de symptomen van NDM-1 bacterie?

De ziekteverschijnselen die de superbacterie NDM-1 tot gevolg kan hebben, zijn:

•    Terminale longontstekingen
•    Maag-en darminfecties
•    Bloedvergiftiging
•    (Urineweg infecties)
•    (Overige infecties)

Niet iedereen komt te overlijden na besmetting met de bacterie. Bij een verzwakte weerstand en ouderdom, zijn de risico’s groter. Ook kleine kinderen lopen mogelijk meer risico.

4. Hoe verspreidt de NDM-1 bacterie zich?
De bacterie NDM-1 werd voor het eerst in India en Pakistan gevonden. Waarschijnlijk zijn de bacteriën met het enzym naar Europa overgebracht door mensen die een goedkope plastische chirurgie behandeling of andere ziekenhuisbehandeling ondergingen in India of Pakistan.
Superbacteriën verspreiden zich het snelst in ziekenhuizen. Dit omdat zich hier veel mensen met een verzwakt afweersysteem bevinden. Er wordt rijkelijk antibioticum voorgeschreven waardoor de NDM-1 bacterie zich snel kan evolueren. De bacteriën kunnen ook gewoon van mens op mens worden doorgegeven. Wie drager is, kan een besmette bacterie doorgeven via een eenvoudige handdruk. Ziekenhuizen waar de bacterie opduikt, plaatsen besmette patiënten onmiddellijk in quarantaine.

5. Hoe staat het er nu voor?
De NDM-1 bacteriën werden voor het eerst gevonden in India en Pakistan. In juni overleed in Brussel een Belg, nadat hij een ziekenhuisbehandeling had ondergaan in Pakistan. En in augustus 2010 dook de superbacterie ook op in Groot-Brittannië.

Op dit moment is de ziekteverwekker NDM-1 al in dertien Europese landen gesignaleerd. 77 mensen zijn tot nu toe geïnfecteerd met het antibiotica-resistente enzym, waarvan zeven personen zijn overleden. Dit werd gister bekend gemaakt door het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC).

Artsen staan vaak met lege handen tegenover deze agressieve bacteriën. Vooral zwakken, zieken en ouderen, overleven de bacteriën moeilijker. Toch is er ook goed nieuws. Oude typen antibiotica Colistin en Tigecycline blijken bij enkele besmette Amerikanen wel effect te hebben gehad tegen NDM-1.

6. Wat betekent dit voor ons in Nederland?
In Nederland zijn er drie slachtoffers door de NDM-1 bacterie. Een van de slachtoffers is overleden. Bij de gestorven patiënt was er sprake van ernstig onderliggend lijden. De andere twee slachtoffers zijn inmiddels hersteld.

Lees meer over de superbacterie, NDM-1 op dokterdokter.nl;
•    Superbacterie NDM-1: prognose en preventie
•    Superbacterie NDM-1: waarom artsen en onderzoekers ongerust zijn

Auteurs: Ayla Versteegh en Rachel van de Pol
Bronnen: ECDC, Scientas.nl