Nieuw onderzoek wijst suiker aan als mogelijke oorzaak van diabetes. Vooral mannen moeten uitkijken. Dat staat haaks op wat altijd is beweerd.
Van het eten van suiker krijg je geen diabetes, is altijd beweerd. Maar in de Verenigde Staten en in Canada groeien wetenschappelijke twijfels over fructose, dat in verband wordt gebracht met de forse toename van diabetes mellitus type 2. Gewone suiker bestaat voor de helft uit fructose.
Glucose-fructosestroop
Fructose is via een omweg pas recent weer verdacht geworden. In de afgelopen jaren wees een groeiende groep wetenschappers in de VS en Canada glucose-fructosestroop nog aan als veroorzaker van diabetes type 2, obesitas (overgewicht) en hart- en vaatziekten. Glucose-fructosestroop is een ook in Nederland veel gebruikte, goedkope zoetstof die voor een deel uit mais wordt gemaakt.
Alarmerende onderzoeken
Sommige Amerikaanse wetenschappers riepen op grond van recente alarmerende onderzoeken al op tot het uitbannen van producten met HCFS (high fructose corn syrup), zoals glucose-fructosestroop in de VS wordt genoemd. In Amerikaanse supermarkten zijn al producten te koop met een "No HCFS"-label.
Verdenking
Uit nieuwe wetenschappelijke inzichten blijkt nu dat niet zozeer glucose-fructosestroop als schuldige zoetstof kan worden gezien. In een speciale bijlage van het American Journal of Clinical Nutrition van 8 december wordt de balans opgemaakt van het wetenschappelijke bewijs tegen glucose-fructosestroop. Er zijn tegenstrijdige onderzoeksresultaten, maar de verdenking richt zich inmiddels meer op fructose in het algemeen.
Schadelijk
Gewone tafelsuiker (sucrose) bestaat voor de helft uit glucose, de andere helft is fructose. Fructose is de natuurlijke suiker die van oorsprong in kleine hoeveelheden ook in fruit en groente voorkomt. Hoe kan nu juist fructose zo schadelijk zijn?
Insulineresistentie
Dat je door het eten van veel suiker dik kunt worden, is geen nieuws. Minder bekend is dat fructose - meer dan elke andere zoetstof - aanzet tot de opslag van vet, voornamelijk buikvet. Maar er is meer aan de hand. De gemiddelde Nederlander eet dagelijks 100 gram suiker. Wie regelmatig meer dan 50 gram suiker eet (de "verborgen" suikers meegeteld) en dus minstens 25 gram fructose binnenkrijgt, loopt volgens onderzoeken een aanzienlijke kans op insulineresistentie. Daarbij reageren de lichaamscellen niet goed meer op insuline. Insulineresistentie kan leiden tot diabetes.
Direct verband
De Schotse biochemicus Victor Zammit roept al jaren dat er een direct verband is tussen de consumptie van suiker en diabetes. Suiker verklaart volgens hem de "epidemie" van gevallen van diabetes mellitus type 2. Zammit wijst er op dat ook bij kinderen van 10 jaar of jonger het aantal gevallen van diabetes toeneemt.
Frisdranken en fruitsappen
Zammit waarschuwt vooral voor frisdranken, fruitsappen met suiker en de verborgen suikers in bijvoorbeeld ketchup en ontbijtgranen. Het kleine beetje fructose uit fruit is niet schadelijk, zegt Zammit, maar er is volgens hem een soort omslagpunt. 'Zet ratten en hamsters op een dieet met meer dan 10% gewone suiker en ze worden binnen twee weken insulineresistent, zelfs als ze slank blijven', zegt Zammit.
Ldl-cholesterol en triglyceriden
Hij stelt ook dat fructose een aanjager is van het slechte ldl-cholesterol en de veroorzaker is van hoge piekwaarden van triglyceriden, vetstoffen in het bloed die door de lever worden geproduceerd en gemakkelijk als lichaamsvet worden opgeslagen. Veel triglyceriden in het bloed zijn een risicofactor voor hartinfarcten. Geregelde consumptie van fructose verhoogt volgens Zammit ook de bloeddruk.
Aderverkalking
Fructose-deskundige Peter Havel van de Universiteit van Californië stelt in zijn meest recente wetenschappelijke onderzoek dat een flinke dagelijkse inname van fructose, bijvoorbeeld door vaak suikerrijke frisdranken te drinken, aderverkalking kan veroorzaken. Het maakt daarbij volgens hem niet uit of de frisdrank nu gezoet is met glucose-fructosestroop of gewone suiker – het is volgens hem allebei even slecht.
Vooral bij mannen
Voedingsfysioloog John Bantle van de Universiteit van Minnesota zag in zijn onderzoek bij proefpersonen de triglyceridewaarden in het bloed bij een suikerrijk dieet toenemen met gemiddeld 32%, vergeleken bij proefpersonen die op een glucoserijk dieet waren gezet. Hij zegt vooral bij mannen 'verontrustend hoge waarden' aan triglyceriden te zien na een suikerrijke maaltijd. Ook Bantle zegt dat het gebruik van veel suiker leidt tot ongevoeligheid voor insuline.
Insuline
Een ander nadeel van fructose is dat het in het menselijk lichaam niet leidt tot een toename van het bloedsuikerregulerende hormoon insuline. Ook het eetlustremmende hormoon leptine wordt er niet door opgewekt, waardoor eters van suikerrijke producten een hongergevoel blijven houden en meer eten dan nodig is. Overgewicht ligt dan op de loer. Insuline en leptine reageren wel op glucose, de belangrijkste brandstof voor het lichaam.
Minderen met suiker
In de voedingswetenschap wordt algemeen aangenomen dat je van het gebruik van suiker geen diabetes krijgt. Er kunnen veel factoren betrokken zijn bij het ontstaan van diabetes. Maar volgens Victor Zammit moet de fructose in suiker wel degelijk worden gezien als een van de veroorzakers van diabetes. Minderen met suiker is volgens Zammit het beste wat je voor je lichaam kunt doen.
Al in de jaren 50
Dat suiker niet alleen slecht is voor je tanden, werd al in de jaren 50 door meerdere onderzoekers gemeld. Zo schreef arts/onderzoeker John Yudkin op basis van 15 jaar onderzoek in 1972 het boek Sweet and dangerous. Het boek wordt niet meer uitgegeven, maar zijn 36 jaar oude conclusie dat tafelsuiker diabetes en hart- en vaatziekten veroorzaakt, lijkt in het licht van huidige onderzoeken hoogst actueel.
Gerelateerde informatie over Suikerziekte/Diabetes
Auteur: Jan Willem Wensink
Bronnen: AJCN, PubMed, Medicinenet, Universiteit van Florida
Gerelateerde artikelen:
- Fruit is gezond, behalve als...
- Minder vlees en meer groen op de barbecue
- Een voedselinfectie? Besmet anderen niet
- 'Ongezonde levensstijl mag reden zijn voor ontslag'
- Frisdrank vergroot kans op astma en COPD
- Metabool syndroom is negatieve spiraal
- Wat voeten over je gezondheid zeggen
- Vegetarisch eten: 6 mythes ontrafeld
- Mensen met overgewicht eten minder vaak
- Waarom sommige mensen nooit ziek zijn
Trefwoorden: Voeding - Ongezond eten - Fruit - Diabetes
NIEUW!
Deel tips en informatie en discussieer met anderen over gezondheid
Naar het forum >
Reacties
suiker leidt toch mogelijk tot diabetetes
Altijd al gedacht. Ik kan heel slecht tegen suiker. Moet ook echt oppassen ook suiker uit zetmeel kan ik slecht verdragen.
Kom dan heel makkelijk aan.
Al jaren doe ik het Atkins dieet. Vet is minder ernstig dan suiker. Je bloedsuiker blijft er tenminste stabiel. Iedereen denkt dat je bij het Atkins dieet gigantische hoeveelheid vet eet. Je eet misschien iets meer vet, 50 gram ipv 30 gemiddeld. Verder veel groente. Wat vis en vlees. Iedereen laat zich door de overheid en media indoctineren dat vet slecht is.
sandrina | 20.06.09
onderzoeken
Ik wordt onderhand een beetje ziek van al die zogenaamde onderzoeken, de ene keer wordt iets afgekraakt en bij het volgende onderzoek is datzelfde juist weer goed. Nu ishet weer de suiker en volgende keer wat anders. Dun zijn is in de mode dus alles waar je dik van wordt is nu slecht maar ik vraag me af wat er gezond is aan al die light produkten die bol staan van die vieze zoetstoffen, als ik ergens naar van wordt dan is het dat wel. Je krijgt iets of je krijgt het niet, daar kun je wel zo gezond bij leven als het zo moet zijn dan krijg je het toch, verklaar mij anders maar eens waarom hele kleine kinderen ook suikerziekten en allerlei vormen van kanker krijgen zonder dat ze iets verkeerds hebben kunnen eten, of krijgen dan de ouders en voorouders de schult??
Monty5 | 12.06.09
Suiker leidt mogelijk toch tot diabetes
1.
Helaas manipuleerde ik de muis verkeerd bij het aanklikken van de beoordeling van dit artikel. Een ook helaas kan ik de beoordeling niet meer corrigeren. I.p.v.een 5 vind ik dit artikel een 10 waard.
2.
Geldt hetzelfde verhaal ook voor kunstmatige zoetstoffen zoals sacharose en aspartaam? Zit in kunstmatige zoetstoffen ook fructose?
Wij hebben het verbruik van kristal- en basterdsuiker drasstisch verminderd. Daartegenover passen we Sweetener toe en zoetjes in koffie en thee. De Sweetener gebruiken we in de o% vet yoghurt, stoofperen en -appels, eigengemaakte appelmoes en bijv. eigengemaakte griesmeelpudding. We maken ook diverse jamsoorten zelf met geleisuiker. Dat is dan vermoedelijk een beetje minder erg dan jam uit de supermarkt.
Bij voorbaat dank voor uw aanvulling.
De nieuwsbrief krijg ik al.
Ik ben diabetes II patient en kamp met een onverklaarbare stijging van de glucosespiegel. Naar ik nu vermoed toch door teveel suiker.
Wim | 29.01.09
Alveesklier transplantatie
@anoniem
Vergeleken met bijvoorbeeld hart en nieren is de alvleesklier helaas niet goed te transplanteren. De alvleesklier is met veel organen verbonden, o.a. met lever en darmen (productie van darm-/spijsverteringssappen) en met de bloedbaan (productie van o.a. insuline). Bij bepaalde groepen type 1 diabetespatiënten worden wel de eilandjes van Langerhans (deel van de alvleesklier dat insuline produceert) getransplanteerd. Hierbij worden deze insulineproducerende cellen ingespoten, zodat ze zich in de lever kunnen innestelen. Belangrijk is dat niet alle diabetespatiënten hiervoor in aanmerking komen. Ik raad je aan om dit, als je dat wilt, te overleggen met je huisarts of internist.
Daniel Dresden - arts - expert drdr | 16.01.09
Een nieuwe alvleesklier
Ik ben ruim 21 jaar een insuline-afhankelijke diabeet. Ik zit al geruime tijd met de volgende vraag: Waarom is er voor diabeten niet de mogelijkheid om een andere alvleesklier te krijgen?
Voor diverse mensen is er de mogelijkheid voor bijvoorbeeld een nieuwe nier, lever o.i.d. Maar voor diabeten is er naar mijn weten niets bekent betr.een nieuwe alvleesklier.
Anoniem | 16.01.09
