Ziekte van Pfeiffer

Wat is pfeiffer?

De ziekte van Pfeiffer is een infectie met het Epstein-Barr virus.

Verschijnselen

• keelpijn
• koorts
• vermoeidheid
• algemeen ziek zijn

Voorkomen
De ziekte komt vooral voor onder jongeren. In Nederland krijgen jaarlijks gemiddeld vier van de 1000 jongeren tussen de 15 en 24 jaar, de ziekte van Pfeiffer.

Als een tiener klachten heeft van aanhoudende keelpijn en moeheid kan er sprake zijn van de ziekte van Pfeiffer.

Andere namen
Andere namen voor de ziekte van Pfeiffer zijn:

• kissing disease
• mononucleosis infectiosa
• klierkoorts

Epstein-Bar virus
Het virus dat de ziekte van Pfeiffer veroorzaakt is het Epstein-Barr virus. Dit behoort tot de familie van herpesvirussen.

Tot de familie van herpesvirussen behoort onder andere:

• het virus dat een koortslip veroorzaakt
• het virus dat waterpokken en gordelroos veroorzaakt

Symptomen pfeiffer

Verschijnselen

• aanhoudende keelpijn
• koorts
• vermoeidheid
• gezwollen klieren in de hals

Verschijnselen die ook kunnen voorkomen

• spierpijn
• hoofdpijn
• misselijkheid
• gebrek aan eetlust

Onderzoek door de arts
De arts vindt bij onderzoek:

• gezwollen lymfeklieren in de hals, oksels en liezen
• gezwollen amandelen
• vaak opgezette lever en milt
• soms huiduitslag (rode vlekjes), vooral na antibiotica
• er kan sprake zijn van lichte geelzucht

Diagnose door de arts
De diagnose wordt bevestigd door bloedonderzoek. Daarbij worden afwijkende witte bloedlichaampjes gevonden en een positieve test op mononucleosis infectiosa.

Hoe ontstaat pfeiffer?

De ziekte ontstaat door besmetting met het Epstein-Barr virus, meestal via het speeksel van iemand die het virus heeft. Vandaar ook de naam 'kissing disease'.

Lang niet iedereen wordt ziek na besmetting.

Kinderen jonger dan 10 jaar worden vaak na besmetting niet ziek. Als ze ziek worden verloopt de ziekte meestal mild.

Tieners hebben echter vaker en meer last van de infectie. De tijd tussen besmetting en ziek worden is vier tot tien weken (incubatietijd).

Is het ernstig en wat kunt u verwachten?

De ziekte van Pfeiffer geneest meestal in twee tot vier weken vanzelf. Men kan nog een aantal weken last houden van vermoeidheid, maar dit hoeft niet. Complicaties zijn zeldzaam.

Wanneer naar de huisarts

Neem contact op met de huisarts:

• bij aanhoudende keelpijn
• bij aanhoudende vermoeidheidsklachten

Om vast te stellen of er sprake is van de ziekte van Pfeiffer, doet de huisarts lichamelijk onderzoek en bloedonderzoek.

Neem weer contact op met de huisarts als:

• de keelpijn erger wordt
• het slikken moeilijker gaat
• de patiënt zich zieker voelt
• zich onbegrepen klachten voordoen

Wat kunt u er zelf aan doen?

• Er zijn geen speciale medicijnen voor de ziekte van Pfeiffer
• Men hoeft geen bedrust te houden, beter is het om rust te nemen naar behoefte
• Het is verstandig om een week of drie niet te sporten of zwaar lichamelijk werk te doen
• De lever is meestal ook in de ziekte betrokken en daarom kan men beter geen alcohol te gebruiken tijdens deze ziekte
• Het is belangrijk om goed te drinken. Koele dranken en waterijs kunnen de keelpijn verlichten
• Als men veel last heeft van pijn kan men een pijnstiller gebruiken, bijvoorbeeld paracetamol

Algemene adviezen en voorzorgsmaatregelen

Op volwassen leeftijd blijkt ruim 90% van de mensen ooit besmet te zijn geweest met het Epstein-Barr virus.

De besmettelijkheid van een patiënt met ziekte van Pfeiffer is echter vrij gering.

Het virus komt na herstel van de ziekte van Pfeiffer nog in geringe hoeveelheden voor in het speeksel en blijft levenslang in het lichaam aanwezig.

De Televisiedokter

In deze aflevering van de televisiedokter kunt u alle informatie over de ziekte van Pfeiffer nogmaals bekijken.

In samenwerking met

Dr. E.S.M. de Lange-de Klerk (auteur)
Dr. A.M. van Loon (consulent)
Dr. W.N.M. Hustinx (consulent)

Wetenschappelijke verantwoording

• Lisdonk EH van, Bosch WJHM van den, Huygen FJA, Lagro-Jansen ALM. Mononucleosis infectiosa. Ziekten in de huisartspraktijk. 3e dr. Elsevier/Bunge 1999. § 2-12, 45-6.
• Leusden van HAIM (red). Acute keelpijn. Diagnostisch Kompas 1999/2000. 2e dr. CVZ 1999: 238-9.
• Galama JMD, Swanink C. Mononucleosis infectiosa en langdurige moeheid. Tijdschrift voor Huisartsgeneeskunde 1995; 12: 205-208.
• Gantz NM. Infectious mononucleosis and mononucleosis-like disorders. Noble J. Textbook of primary care medicine. 3e druk, Mosby, 2001. Chapter 31, 267-71.